Giải Câu hỏi trang 42 SGK Lịch sử và Địa lí 9
Đề bài
Hãy nêu nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tháng Tám năm 1945.
Gợi ý trả lời
a) Nguyên nhân thắng lợi của Cách mạng tháng Tám năm 1945
*Nguyên nhân chủ quan (quyết định):*
- Dân tộc Việt Nam vốn có truyền thống yêu nước nồng nàn, khi có Đảng Cộng sản Đông Dương và Mặt trận Việt Minh phất cao ngọn cờ cứu nước thì mọi người hăng hái hưởng ứng.
- Có sự lãnh đạo đúng đắn, sáng suốt của Đảng Cộng sản Đông Dương, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh; Đảng đã vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lê-nin vào hoàn cảnh cụ thể của Việt Nam.
- Có quá trình chuẩn bị lâu dài, chu đáo trong suốt 15 năm (1930 – 1945) với các cuộc tập dượt: phong trào 1930 – 1931, phong trào dân chủ 1936 – 1939 và cao trào kháng Nhật cứu nước 1939 – 1945.
- Toàn Đảng, toàn dân nhất trí, đồng lòng, quyết tâm giành độc lập; biết chớp đúng thời cơ, phát động Tổng khởi nghĩa trong cả nước.
*Nguyên nhân khách quan:*
- Chiến thắng của Hồng quân Liên Xô và quân Đồng minh trong việc tiêu diệt chủ nghĩa phát xít, đặc biệt là đánh bại phát xít Nhật, đã tạo thời cơ thuận lợi (khách quan) để nhân dân ta vùng dậy giành chính quyền.
b) Ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tháng Tám năm 1945
*Đối với dân tộc Việt Nam:*
- Đập tan ách thống trị của thực dân Pháp hơn 80 năm và ách thống trị của phát xít Nhật, lật đổ chế độ phong kiến tồn tại hàng nghìn năm.
- Lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa – nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Á; đưa nhân dân ta từ thân phận nô lệ trở thành người làm chủ đất nước, làm chủ vận mệnh của mình.
- Mở ra kỉ nguyên mới trong lịch sử dân tộc: kỉ nguyên độc lập, tự do và chủ nghĩa xã hội.
*Đối với thế giới:*
- Góp phần vào thắng lợi của cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa phát xít trong Chiến tranh thế giới thứ hai.
- Cổ vũ mạnh mẽ phong trào giải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa và phụ thuộc trên thế giới, nhất là ở châu Á, châu Phi và khu vực Mỹ La-tinh.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.