Giải Luyện tập 1 trang 62 SGK Lịch sử và Địa lí 5
Đề bài
Vẽ sơ đồ tư duy những nét chính về lịch sử Việt Nam dưới Triều Nguyễn.
Gợi ý trả lời
Gợi ý vẽ sơ đồ tư duy về lịch sử Việt Nam dưới Triều Nguyễn
Đặt từ khóa trung tâm là TRIỀU NGUYỄN, rồi vẽ các nhánh lớn tỏa ra, mỗi nhánh là một nét chính. Có thể trình bày như sau:
```
┌── Thành lập ──────────────┐
│ • Năm 1802, Nguyễn Ánh │
│ lên ngôi (vua Gia Long) │
│ • Đặt tên nước: Việt Nam │
│ • Kinh đô: Phú Xuân (Huế) │
└────────────────────────────┘
│
┌── Lãnh thổ ──────┐ ┌──────────┐ ┌── Kinh tế ───────────┐
│ • Thống nhất đất │────────│ TRIỀU │───────│ • Nông nghiệp: │
│ nước từ Bắc │ │ NGUYỄN │ │ khai hoang, lập làng│
│ vào Nam │ └──────────┘ │ • Thủ công & buôn bán │
└──────────────────┘ │ └───────────────────────┘
│
┌── Thành tựu văn hóa ─────────┼───────── Nhân vật tiêu biểu ──┐
│ • Kinh thành Huế │ • Vua Gia Long │
│ • Quần thể lăng tẩm, cung điện│ • Vua Minh Mạng │
│ • Được UNESCO ghi danh là Di │ • Nguyễn Du với │
│ sản Văn hóa Thế giới │ Truyện Kiều │
└───────────────────────────────┘───────────────────────────────┘
```
Diễn giải các nhánh để em tự vẽ lại bằng hình vẽ, màu sắc cho sinh động:
a) Sự thành lập: Năm 1802, Nguyễn Ánh lên ngôi, lấy niên hiệu là Gia Long, lập ra Triều Nguyễn; đặt tên nước là Việt Nam, chọn Phú Xuân (Huế) làm kinh đô.
b) Lãnh thổ: Triều Nguyễn cai quản một đất nước thống nhất rộng lớn, trải dài từ Bắc vào Nam.
c) Kinh tế: Chú trọng nông nghiệp (khuyến khích khai hoang, lập thêm làng xóm); thủ công nghiệp và buôn bán tiếp tục phát triển.
d) Thành tựu văn hóa tiêu biểu: Xây dựng Kinh thành Huế cùng quần thể cung điện, lăng tẩm bề thế — ngày nay được UNESCO ghi danh là Di sản Văn hóa Thế giới.
e) Nhân vật tiêu biểu: Vua Gia Long, vua Minh Mạng; đại thi hào Nguyễn Du với kiệt tác Truyện Kiều.
Lưu ý cách trình bày: Từ khóa trung tâm viết to, in đậm; mỗi nhánh dùng một màu riêng, viết ngắn gọn bằng từ khóa và có thể thêm hình vẽ minh họa (kinh thành, chùa, sách...) cho sơ đồ đẹp và dễ nhớ.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.