Giải Câu hỏi trang 15 SGK Lịch sử 12

Gợi ý trả lời

Trình bày sự hình thành Trật tự thế giới hai cực I-an-ta

a) Bối cảnh lịch sử

- Đầu năm 1945, Chiến tranh thế giới thứ hai bước vào giai đoạn kết thúc. Nhiều vấn đề quan trọng và cấp bách được đặt ra trước các cường quốc Đồng minh:
- Nhanh chóng đánh bại hoàn toàn chủ nghĩa phát xít.
- Tổ chức lại trật tự thế giới sau chiến tranh.
- Phân chia thành quả thắng lợi giữa các nước thắng trận.

b) Hội nghị I-an-ta (tháng 2/1945) và những quyết định quan trọng

- Từ ngày 4 đến ngày 11/2/1945, một hội nghị quốc tế được triệu tập tại I-an-ta (Liên Xô) với sự tham dự của nguyên thủ ba cường quốc: Liên Xô, Mỹ và Anh (Xta-lin, Ru-dơ-ven, Sớc-sin).
- Hội nghị đã đưa ra những quyết định quan trọng:
- Thống nhất mục tiêu chung là tiêu diệt tận gốc chủ nghĩa phát xít Đức và chủ nghĩa quân phiệt Nhật Bản.
- Thành lập tổ chức Liên hợp quốc nhằm duy trì hòa bình và an ninh thế giới.
- Thỏa thuận về việc đóng quân tại các nước nhằm giải giáp quân đội phát xít và phân chia phạm vi ảnh hưởng giữa các cường quốc, chủ yếu ở châu Âu và châu Á.

c) Sự xác lập Trật tự thế giới hai cực I-an-ta

- Những quyết định của Hội nghị I-an-ta cùng những thỏa thuận sau đó của ba cường quốc (được bổ sung, hoàn chỉnh tại Hội nghị Pốt-xđam, tháng 7 – 8/1945) đã trở thành khuôn khổ của một trật tự thế giới mới.
- Trật tự này được gọi là Trật tự thế giới hai cực I-an-ta, trong đó thế giới bị phân chia thành hai hệ thống đối lập do hai siêu cường đứng đầu mỗi cực chi phối:
- Cực Liên Xô (các nước xã hội chủ nghĩa).
- Cực Mỹ (các nước tư bản chủ nghĩa).
- Đây là trật tự thế giới mang tính hai cực, chi phối các quan hệ quốc tế trong phần lớn thời gian nửa sau thế kỉ XX.