Giải Hoạt động 2 trang 106 SGK Khoa học tự nhiên 9
Đề bài
Sử dụng bộ mô hình lắp ghép phân tử, lắp ghép các công thức cấu tạo có thể có từ các công thức phân tử và .
Lời giải
Nhận xét chung: Trong hợp chất hữu cơ, carbon (C) luôn có hoá trị IV, hydrogen (H) có hoá trị I. Từ một công thức phân tử ta có thể lắp được nhiều công thức cấu tạo khác nhau (mạch carbon có thể là mạch thẳng, mạch nhánh hoặc mạch vòng; liên kết giữa các nguyên tử C có thể là liên kết đơn hoặc liên kết đôi).
a) Công thức phân tử
Mỗi nguyên tử C đều tạo đủ 4 liên kết, mỗi nguyên tử H tạo 1 liên kết. Kiểm tra số liên kết: 4 nguyên tử C và 10 nguyên tử H chỉ tạo được các liên kết đơn (phân tử no). Có thể lắp được 2 công thức cấu tạo:
- *Mạch carbon không phân nhánh (mạch thẳng):*
- *Mạch carbon phân nhánh:*
(nguyên tử C ở giữa liên kết với 3 nhóm và 1 nguyên tử H).
b) Công thức phân tử
So với phân tử no cùng số C là thì thiếu 2 nguyên tử H, nên trong phân tử phải có 1 liên kết đôi hoặc 1 mạch vòng. Có thể lắp được 2 công thức cấu tạo:
- *Mạch hở, có một liên kết đôi :*
- *Mạch vòng (3 nguyên tử C khép thành vòng, chỉ gồm liên kết đơn):*
(vòng ba cạnh: mỗi nguyên tử C liên kết với 2 nguyên tử C bên cạnh và 2 nguyên tử H).
Kiểm tra lại: Ở mỗi công thức, mọi nguyên tử C đều có đủ 4 liên kết, mọi nguyên tử H có 1 liên kết; đếm lại số nguyên tử đều đúng và .
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.