Sách giáo khoa Khoa học tự nhiên 8

Giải Bài 1 trang 56 SGK Khoa học tự nhiên 8

Bài 13. Khối lượng riêng   Đã kiểm chéo

Đề bài

Hãy nhận xét về tỉ số khối lượng và thể tích của ba thỏi sắt.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 56 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Bảng 13.1. Tỉ số giữa khối lượng và thể tích của ba thỏi sắt, với ba thỏi sắt đặc có thể tích lần lượt V1=VV_1 = V, V2=2VV_2 = 2V, V3=3VV_3 = 3V:

| Đại lượng | Thỏi 1 | Thỏi 2 | Thỏi 3 |
|---|---|---|---|
| Thể tích | V1=VV_1 = V | V2=2VV_2 = 2V | V3=3VV_3 = 3V |
| Khối lượng | m1=?m_1 = ? | m2=?m_2 = ? | m3=?m_3 = ? |
| Tỉ số mV\dfrac{m}{V} | m1V1=?\dfrac{m_1}{V_1} = ? | m2V2=?\dfrac{m_2}{V_2} = ? | m3V3=?\dfrac{m_3}{V_3} = ? |

Lời giải

a) Xác định khối lượng của mỗi thỏi

Ba thỏi được làm từ cùng một chất (sắt) và đều là sắt đặc, nên khối lượng của mỗi thỏi tỉ lệ thuận với thể tích của nó. Gọi khối lượng của thỏi 1 (có thể tích V1=VV_1 = V) là m1=mm_1 = m. Khi đó:

- Thỏi 2 có thể tích gấp đôi thỏi 1 (V2=2VV_2 = 2V) nên: m2=2mm_2 = 2m
- Thỏi 3 có thể tích gấp ba thỏi 1 (V3=3VV_3 = 3V) nên: m3=3mm_3 = 3m

b) Lập tỉ số mV\dfrac{m}{V} của mỗi thỏi

m1V1=mV\frac{m_1}{V_1} = \frac{m}{V}

m2V2=2m2V=mV\frac{m_2}{V_2} = \frac{2m}{2V} = \frac{m}{V}

m3V3=3m3V=mV\frac{m_3}{V_3} = \frac{3m}{3V} = \frac{m}{V}

c) Nhận xét

Tỉ số giữa khối lượng và thể tích của cả ba thỏi sắt đều bằng nhau:

m1V1=m2V2=m3V3=mV\frac{m_1}{V_1} = \frac{m_2}{V_2} = \frac{m_3}{V_3} = \frac{m}{V}

Như vậy, tuy ba thỏi sắt có khối lượng và thể tích khác nhau, nhưng tỉ số mV\dfrac{m}{V} của chúng luôn có giá trị không đổi. Tỉ số này đặc trưng cho chất làm nên vật (ở đây là sắt) và được gọi là khối lượng riêng của chất đó.

Đáp số

m1=m; m2=2m; m3=3mm_1 = m;\ m_2 = 2m;\ m_3 = 3mm1V1=m2V2=m3V3=mV\dfrac{m_1}{V_1} = \dfrac{m_2}{V_2} = \dfrac{m_3}{V_3} = \dfrac{m}{V}Tỉ số mV\dfrac{m}{V} của ba thỏi sắt bằng nhau (không đổi), đặc trưng cho chất sắt — đó là khối lượng riêng

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.