Sách giáo khoa Hoá học 12

Giải Hoạt động trang 119 SGK Hoá học 12

Bài 25. Kim loại nhóm IIA   Đã kiểm chéo

Đề bài

Độ tan (g/100 g nước) của các muối sulfate, carbonate và nitrate của kim loại nhóm IIA ở 20 °C cho trong bảng sau:

| Anion | Mg2+^{2+} | Ca2+^{2+} | Sr2+^{2+} | Ba2+^{2+} |
|---|---|---|---|---|
| CO32−_3^{2-} | 0,01 | 0,0013 | 0,0011 | 0,0024 |
| SO42−_4^{2-} | 33,7 | 0,20 | 0,0132 | 0,0028 |
| NO3−_3^- | 69,5 | 152 | 69,5 | 9,02 |
Thực hiện yêu cầu sau:
Nhận xét về khả năng hoà tan (dễ tan/ít tan/không tan) của các muối của kim loại nhóm IIA.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 119 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Bảng độ tan (g/100 g nước) các muối của cation nhóm IIA (Mg²⁺, Ca²⁺, Sr²⁺, Ba²⁺) ở 20 °C. CO₃²⁻: 0,01 · 0,0013 · 0,0011 · 0,0024. SO₄²⁻: 33,7 · 0,20 · 0,0132 · 0,0028. NO₃⁻: 69,5 · 152 · 69,5 · 9,02. Bảng 25.4. Tính tan trong nước của một số hợp chất nhóm IIA (T: chất dễ tan; I: chất ít tan; K: chất không tan):

| Anion \ Cation | Mg²⁺ | Ca²⁺ | Sr²⁺ | Ba²⁺ |
|---|---|---|---|---|
| CO₃²⁻ | K | K | K | K |
| SO₄²⁻ | T | I | I | K |
| NO₃⁻ | T | T | T | T |
| OH⁻ | K | I | T | T |

Lời giải

Nhận xét khả năng hoà tan của các muối kim loại nhóm IIA (dựa vào độ tan ở 20 °C và Bảng 25.4):

a) Muối carbonate (CO32−_3^{2-}):
Độ tan của tất cả các muối carbonate đều rất nhỏ: MgCO3_3 (0,01), CaCO3_3 (0,0013), SrCO3_3 (0,0011), BaCO3_3 (0,0024) g/100 g nước. Các giá trị này đều ≪1\ll 1 g/100 g nước nên muối carbonate của kim loại nhóm IIA đều là chất không tan (kết tủa), phù hợp kí hiệu K trong Bảng 25.4.

b) Muối sulfate (SO42−_4^{2-}):
Độ tan giảm dần từ Mg đến Ba: MgSO4_4 (33,7) → CaSO4_4 (0,20) → SrSO4_4 (0,0132) → BaSO4_4 (0,0028).
- MgSO4_4 có độ tan lớn (33,7 g/100 g nước) → dễ tan (T).
- CaSO4_4, SrSO4_4 độ tan nhỏ → ít tan (I).
- BaSO4_4 độ tan rất nhỏ (0,0028) → không tan (K).
Như vậy khả năng hoà tan của muối sulfate giảm dần theo chiều từ Mg2+^{2+} đến Ba2+^{2+}.

c) Muối nitrate (NO3−_3^-):
Độ tan đều lớn: Mg(NO3_3)2_2 (69,5), Ca(NO3_3)2_2 (152), Sr(NO3_3)2_2 (69,5), Ba(NO3_3)2_2 (9,02) g/100 g nước, đều ≫1\gg 1 g/100 g nước → tất cả muối nitrate của kim loại nhóm IIA đều dễ tan (T).

Kết luận chung: Muối nitrate đều dễ tan; muối carbonate đều không tan; muối sulfate có độ tan giảm dần từ Mg đến Ba (MgSO4_4 dễ tan, CaSO4_4 và SrSO4_4 ít tan, BaSO4_4 không tan).

Đáp số

Carbonate: đều không tan (K)Sulfate: độ tan giảm dần Mg→Ba (MgSO₄ dễ tan; CaSO₄, SrSO₄ ít tan; BaSO₄ không tan)Nitrate: đều dễ tan (T)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.