Sách giáo khoa Hoá học 12

Giải Hoạt động trang 26 SGK Hoá học 12

Bài 5. Saccharose và maltose   Đã kiểm chéo

Đề bài

Từ đặc điểm cấu tạo phân tử của saccharose, dự đoán các tính chất hoá học có thể có của saccharose.

Lời giải

Phân tích đặc điểm cấu tạo phân tử saccharose

Phân tử saccharose có công thức C12H22O11C_{12}H_{22}O_{11}, được tạo thành từ một gốc α\alpha-glucose và một gốc β\beta-fructose liên kết với nhau qua nguyên tử oxygen giữa C1C_1 của glucose và C2C_2 của fructose (liên kết α\alpha-1,2-glycoside).

Từ công thức cấu tạo nhận thấy:
- Phân tử còn nhiều nhóm −OH-OH (trong đó có các nhóm −OH-OH kề nhau).
- Có liên kết glycoside nối hai đơn vị monosaccharide.
- Không còn nhóm −OH-OH hemiacetal (nhóm −OH-OH ở C1C_1 của glucose đã dùng để tạo liên kết glycoside), nên phân tử không thể mở vòng để tạo dạng mạch hở có nhóm aldehyde −CHO-CHO.

Dự đoán các tính chất hoá học có thể có

a) Tính chất của polyalcohol (ancol đa chức): Do có nhiều nhóm −OH-OH kề nhau, saccharose có thể hoà tan Cu(OH)2Cu(OH)_2 ở nhiệt độ thường tạo thành dung dịch phức màu xanh lam.

b) Phản ứng thuỷ phân: Do có liên kết glycoside nối hai gốc monosaccharide, saccharose có thể bị thuỷ phân (xúc tác acid, đun nóng hoặc nhờ enzyme) tạo ra glucose và fructose:
C12H22O11+H2O→H+, toC6H12O6 (glucose)+C6H12O6 (fructose)C_{12}H_{22}O_{11} + H_2O \xrightarrow{H^+,\ t^o} C_6H_{12}O_6\ (glucose) + C_6H_{12}O_6\ (fructose)

c) Không có tính khử: Do không còn nhóm −OH-OH hemiacetal nên phân tử không mở vòng để tạo nhóm −CHO-CHO. Vì vậy dự đoán saccharose không tham gia phản ứng tráng bạc và không có tính khử như glucose.

Đáp số

Có tính chất của polyalcohol: hoà tan Cu(OH)2Cu(OH)_2 tạo dung dịch xanh lamBị thuỷ phân tạo glucose và fructoseKhông có tính khử (không tham gia phản ứng tráng bạc)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.