Giải Luyện tập 5 trang 24 SGK Giáo dục công dân 9

Gợi ý trả lời

a) Một số biểu hiện thiếu khách quan trong cuộc sống

- Đánh giá người khác theo cảm tính, định kiến: yêu ai thì khen hết lời, ghét ai thì chê bai, phủ nhận cả những điều tốt của họ.
- "Nhìn mặt bắt hình dong": nhận xét về năng lực, phẩm chất của một người chỉ dựa vào vẻ bề ngoài, hoàn cảnh gia đình hoặc tin đồn mà không tìm hiểu sự thật.
- Giải quyết công việc theo tình cảm riêng, thiên vị người thân quen, bạn bè; nghe một chiều, phiến diện rồi vội kết luận.

*Cách khắc phục:* Nhìn nhận, đánh giá sự vật, sự việc, con người đúng như nó vốn có; tôn trọng sự thật, thu thập thông tin từ nhiều phía trước khi kết luận; rèn luyện tư duy độc lập, không để tình cảm cá nhân và định kiến chi phối.

b) Một số biểu hiện thiếu công bằng trong cuộc sống

- Trong lớp học: thầy cô hoặc bạn cán bộ lớp bênh vực, ưu ái một số bạn; chấm điểm, phân công nhiệm vụ không đều tay.
- Trong gia đình: cha mẹ đối xử không công bằng giữa các con (thiên vị con trai hơn con gái, con lớn hơn con nhỏ).
- Trong xã hội, công việc: phân chia quyền lợi, khen thưởng không dựa trên đóng góp thực tế mà dựa vào quan hệ, "con ông cháu cha"; cùng một lỗi nhưng người này bị phạt nặng, người kia được bỏ qua.

*Cách khắc phục:* Đối xử bình đẳng, không thiên vị; thực hiện đúng nguyên tắc "làm nhiều hưởng nhiều, làm ít hưởng ít", khen thưởng và xử phạt dựa trên việc làm thực tế; xây dựng và tuân thủ nội quy, quy định chung minh bạch, rõ ràng.

c) Bài học rút ra

Mỗi học sinh cần rèn luyện thói quen khách quan, công bằng trong suy nghĩ và hành động; dám đấu tranh, phê phán những biểu hiện thiếu khách quan, công bằng để góp phần xây dựng tập thể, xã hội tốt đẹp, văn minh.

*(Lưu ý: Đây là câu hỏi liên hệ thực tế, học sinh có thể nêu các ví dụ khác nhau phù hợp với trải nghiệm của bản thân.)*