Giải Câu hỏi trang 41 SGK Giáo dục công dân 9

Gợi ý trả lời

a) Những điểm cần lưu ý và lợi ích cho người tiêu dùng

- Xây dựng kế hoạch chi tiêu: Cần xác định rõ các khoản cần mua, sắp xếp thứ tự ưu tiên (mua cái gì trước, cái gì sau), dự tính số tiền cho mỗi khoản phù hợp với khả năng tài chính; chỉ mua những thứ thật sự cần thiết, tránh mua theo cảm hứng, theo trào lưu. → *Lợi ích:* giúp sử dụng tiền hợp lí, cân đối thu – chi, tránh lãng phí và không rơi vào cảnh "vung tay quá trán", có thể tiết kiệm được một khoản dự phòng.

- Tìm hiểu thông tin sản phẩm: Trước khi mua cần tìm hiểu kĩ về nguồn gốc, xuất xứ, thương hiệu, chất lượng, giá cả, hạn sử dụng, thành phần, công dụng, so sánh giữa các sản phẩm và tham khảo đánh giá của người đã dùng. → *Lợi ích:* chọn được sản phẩm phù hợp với nhu cầu, bảo đảm chất lượng, giá cả hợp lí, tránh mua phải hàng giả, hàng kém chất lượng, hàng không rõ nguồn gốc.

- Sử dụng sản phẩm an toàn: Cần đọc kĩ và làm theo hướng dẫn sử dụng, chú ý hạn sử dụng, cách bảo quản; dùng đúng mục đích, đúng liều lượng; kiểm tra tình trạng sản phẩm trước khi dùng. → *Lợi ích:* bảo vệ sức khỏe và sự an toàn của bản thân, gia đình; giúp sản phẩm phát huy đúng công dụng và sử dụng được lâu bền, tránh hư hỏng, lãng phí.

- Lựa chọn phương thức thanh toán: Cần cân nhắc hình thức thanh toán phù hợp (tiền mặt, chuyển khoản, quẹt thẻ, ví điện tử…) bảo đảm an toàn, tiện lợi; luôn kiểm tra kĩ hóa đơn, số tiền phải trả trước khi thanh toán (như bạn khách hàng trong hình đã xin xem hóa đơn thanh toán). → *Lợi ích:* thanh toán nhanh chóng, chính xác, an toàn; tránh bị tính nhầm, tính thừa tiền, tránh rủi ro mất mát và bảo vệ được quyền lợi của người tiêu dùng.

→ Kết luận: Thực hiện tốt những việc làm trên giúp mỗi người trở thành người tiêu dùng thông minh: chi tiêu hợp lí, tiết kiệm, mua được hàng hóa có chất lượng, bảo đảm an toàn sức khỏe và bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình.

b) Nhận xét bản thân và ví dụ minh họa *(gợi ý, HS tự liên hệ theo thực tế)*

- Những điều em đã làm tốt:
- Em đã biết lập kế hoạch chi tiêu cho khoản tiền tiêu vặt hằng tháng, ưu tiên mua đồ dùng học tập cần thiết trước, dành một phần để tiết kiệm.
- *Ví dụ:* Khi được mẹ cho 200.000 đồng tiền tiêu vặt trong tháng, em chia ra: mua bút, vở và dụng cụ học tập hết khoảng 100.000 đồng, để dành 50.000 đồng vào ống tiết kiệm, phần còn lại dùng cho các nhu cầu nhỏ hằng ngày.
- Trước khi mua đồ, em thường xem kĩ hạn sử dụng, nguồn gốc và so sánh giá ở vài nơi; khi thanh toán em luôn kiểm tra lại hóa đơn và tiền thối lại.

- Những điều em cần khắc phục:
- Đôi khi em còn mua theo sở thích, theo trào lưu (ví dụ thấy bạn có món đồ chơi/văn phòng phẩm mới là muốn mua ngay) khiến chi tiêu vượt kế hoạch.
- *Hướng khắc phục:* Em sẽ rèn thói quen tự hỏi "món đồ này có thật sự cần không?" trước khi mua, bám sát kế hoạch chi tiêu đã lập và kiên trì tiết kiệm.

*(Học sinh trình bày theo trải nghiệm thật của bản thân, miễn là thể hiện được việc tự nhận xét và nêu ví dụ cụ thể về cách tiêu dùng thông minh.)*