Giải Luyện tập trang 28 SGK Công nghệ 9

Gợi ý trả lời

Hướng dẫn xác định đặc điểm bản thân dựa trên lí thuyết mật mã Holland và lí thuyết cây nghề nghiệp

Đây là bài tập tự nhận thức, mỗi học sinh sẽ có câu trả lời riêng. Dưới đây là bài làm mẫu để tham khảo cách vận dụng hai lí thuyết đã học trong SGK.

a) Dựa vào lí thuyết mật mã Holland (RIASEC)

Lí thuyết Holland chia con người và môi trường nghề nghiệp thành 6 nhóm sở thích, năng lực: Kĩ thuật (R), Nghiên cứu (I), Nghệ thuật (A), Xã hội (S), Quản lí (E), Nghiệp vụ (C). Em tự đối chiếu bản thân với 6 nhóm và chọn ra vài nhóm nổi trội nhất.

- Tự đánh giá, em thấy mình nổi trội ở nhóm Kĩ thuật (R): thích làm việc với máy móc, dụng cụ, lắp ráp, sửa chữa đồ vật; thao tác chân tay khéo léo.
- Tiếp đến là nhóm Nghiên cứu (I): thích tìm tòi, quan sát, giải thích các hiện tượng, học tốt các môn tự nhiên như Toán, Khoa học tự nhiên, Công nghệ.
- Một phần ở nhóm Quản lí (E): thích tổ chức công việc nhóm, mạnh dạn trình bày ý kiến, có khả năng thuyết phục bạn bè.

→ Mật mã Holland của em (3 nhóm nổi trội nhất, xếp theo thứ tự): R – I – E.

b) Dựa vào lí thuyết cây nghề nghiệp

Lí thuyết cây nghề nghiệp ví nghề nghiệp như một cái cây: phần rễ là sở thích, khả năng, cá tính, giá trị nghề nghiệp của mỗi người; phần lá, hoa, quả là những thành quả (việc làm ổn định, lương cao, được tôn trọng…). Muốn có "quả ngọt" thì phải chọn nghề phù hợp với "bộ rễ" của bản thân. Vì vậy em xác định rõ phần gốc rễ của mình:

- Sở thích: yêu thích kĩ thuật, công nghệ; thích tự tay chế tạo, lắp ráp và sửa chữa; thích khám phá nguyên lí hoạt động của đồ vật.
- Năng lực (khả năng): học tốt các môn Toán, Khoa học tự nhiên, Công nghệ, Tin học; tư duy logic tốt; tay nghề khéo léo, cẩn thận; có khả năng làm việc nhóm.
- Cá tính: kiên trì, tỉ mỉ, thực tế, ham học hỏi, tự giác và có trách nhiệm trong công việc.
- Giá trị nghề nghiệp mong muốn: công việc ổn định, được sáng tạo, tạo ra sản phẩm hữu ích cho mọi người.

→ Khi "bộ rễ" (sở thích – năng lực – cá tính) đã rõ và thống nhất với mật mã Holland R – I – E, em có thể định hướng tới các nhóm nghề phù hợp như: kĩ thuật – công nghệ, cơ khí, điện – điện tử, công nghệ thông tin…

Kết luận: Qua hai lí thuyết, em xác định được các đặc điểm cơ bản của bản thân là: sở thích thiên về kĩ thuật – nghiên cứu, năng lực tốt ở các môn tự nhiên và kĩ năng thực hành, cá tính kiên trì – tỉ mỉ – thực tế; mật mã Holland tương ứng là R – I – E. Đây là cơ sở để em lựa chọn nghề nghiệp phù hợp trong tương lai.