Sách giáo khoa Công nghệ 12

Giải Vận dụng trang 91 SGK Công nghệ 12

Bài. Ứng dụng công nghệ sinh học trong chế biến và bảo quản thức ăn thuỷ sản   Gợi ý trả lời

Đề bài

Đề xuất một loại thức ăn thuỷ sản được chế biến nhờ ứng dụng công nghệ sinh học cho một loài thuỷ sản đang được nuôi phổ biến ở địa phương em.

Gợi ý trả lời

Lựa chọn loài thuỷ sản nuôi phổ biến ở địa phương: Cá rô phi (một loài được nuôi phổ biến trong ao, lồng ở nhiều địa phương vì dễ nuôi, lớn nhanh, chịu được điều kiện môi trường rộng).

Đề xuất loại thức ăn chế biến nhờ ứng dụng công nghệ sinh học: *Thức ăn hỗn hợp dạng viên nổi bổ sung bột đậu nành lên men bằng vi sinh vật (và enzyme tiêu hoá).*

a) Nguyên liệu và vai trò của công nghệ sinh học
- Nguồn protein thực vật (khô dầu đậu nành, bột ngô, cám gạo…) được lên men bằng vi sinh vật có lợi (vi khuẩn *Bacillus*, nấm men, vi khuẩn lactic). Quá trình lên men giúp phân giải bớt các chất kháng dinh dưỡng (như chất ức chế trypsin, phytate) có trong đậu nành, làm tăng tỉ lệ tiêu hoá và hấp thu protein.
- Bổ sung enzyme (protease, amylase, phytase) được sản xuất bằng công nghệ vi sinh để giúp cá tiêu hoá tinh bột, protein và giải phóng phốt pho từ phytate, giảm thất thoát dinh dưỡng ra môi trường nước.
- Bổ sung probiotic (men vi sinh) và vitamin do vi sinh vật tổng hợp nhằm cân bằng hệ vi sinh đường ruột, tăng sức đề kháng cho cá rô phi.

b) Quy trình chế biến (tóm tắt)
1. Phối trộn nguyên liệu theo tỉ lệ phù hợp nhu cầu dinh dưỡng của cá rô phi (hàm lượng protein khoảng 28–32%).
2. Lên men nguyên liệu giàu protein bằng chế phẩm vi sinh trong điều kiện nhiệt độ, độ ẩm thích hợp.
3. Phối trộn, bổ sung enzyme, probiotic, vitamin, khoáng chất.
4. Ép đùn tạo viên nổi, làm nguội, đóng gói bảo quản.

c) Lợi ích
- Nâng cao giá trị dinh dưỡng và khả năng tiêu hoá, giúp cá lớn nhanh, giảm hệ số chuyển hoá thức ăn (FCR).
- Tăng sức khoẻ, sức đề kháng, giảm dịch bệnh cho cá rô phi.
- Giảm ô nhiễm nước ao nuôi (nhờ cá hấp thu tốt hơn, ít thức ăn thừa và chất thải), góp phần bảo vệ môi trường và phát triển nuôi trồng thuỷ sản bền vững.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.