Sách bài tập Toán 9 Tập hai

Giải Bài 6.18 trang 13 SBT Toán 9

Bài tập cuối chương VI

Đề bài

Tìm hai số uu và vv, biết:

a) u+v=17,uv=72u+v = 17, uv = 72;

b) u2+v2=73,uv=24u^2 + v^2 = 73, uv = 24.

Lời giải

a) u+v=17, uv=72u+v = 17,\ uv = 72.

Theo định lí Viète đảo, uu và vv là hai nghiệm của phương trình:
x2−17x+72=0.x^2 - 17x + 72 = 0.
Ta có Δ=(−17)2−4⋅72=289−288=1>0\Delta = (-17)^2 - 4\cdot 72 = 289 - 288 = 1 > 0, nên Δ=1\sqrt{\Delta} = 1.

Phương trình có hai nghiệm:
x1=17+12=9,x2=17−12=8.x_1 = \frac{17+1}{2} = 9,\qquad x_2 = \frac{17-1}{2} = 8.
Vậy u=9, v=8u = 9,\ v = 8 hoặc u=8, v=9u = 8,\ v = 9.

*Thử lại:* 9+8=179 + 8 = 17 và 9⋅8=729\cdot 8 = 72 (đúng).

b) u2+v2=73, uv=24u^2 + v^2 = 73,\ uv = 24.

Ta tính tổng u+vu+v qua hằng đẳng thức:
(u+v)2=u2+v2+2uv=73+2⋅24=121,(u+v)^2 = u^2 + v^2 + 2uv = 73 + 2\cdot 24 = 121,
suy ra u+v=11u + v = 11 hoặc u+v=−11u + v = -11.

Trường hợp 1: u+v=11, uv=24u + v = 11,\ uv = 24.

u, vu,\ v là hai nghiệm của x2−11x+24=0x^2 - 11x + 24 = 0. Ta có Δ=121−96=25\Delta = 121 - 96 = 25, Δ=5\sqrt{\Delta} = 5, nên:
x1=11+52=8,x2=11−52=3.x_1 = \frac{11+5}{2} = 8,\qquad x_2 = \frac{11-5}{2} = 3.
Được u=8, v=3u = 8,\ v = 3 hoặc u=3, v=8u = 3,\ v = 8.

Trường hợp 2: u+v=−11, uv=24u + v = -11,\ uv = 24.

u, vu,\ v là hai nghiệm của x2+11x+24=0x^2 + 11x + 24 = 0. Ta có Δ=121−96=25\Delta = 121 - 96 = 25, Δ=5\sqrt{\Delta} = 5, nên:
x1=−11+52=−3,x2=−11−52=−8.x_1 = \frac{-11+5}{2} = -3,\qquad x_2 = \frac{-11-5}{2} = -8.
Được u=−8, v=−3u = -8,\ v = -3 hoặc u=−3, v=−8u = -3,\ v = -8.

*Thử lại:* 82+32=64+9=738^2 + 3^2 = 64 + 9 = 73, 8⋅3=248\cdot 3 = 24 (đúng); (−8)2+(−3)2=73(-8)^2 + (-3)^2 = 73, (−8)(−3)=24(-8)(-3) = 24 (đúng).

Vậy {u;v}={8;3}\{u; v\} = \{8; 3\} hoặc {u;v}={−8;−3}\{u; v\} = \{-8; -3\}.

Đáp số

u=9, v=8u=9,\ v=8 hoặc u=8, v=9u=8,\ v=9{u;v}={8;3}\{u;v\}=\{8;3\} hoặc {u;v}={−8;−3}\{u;v\}=\{-8;-3\}

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.