Sách bài tập Toán 9 Tập hai

Giải Bài 6.17 trang 13 SBT Toán 9

Bài tập cuối chương VI

Đề bài

Tính nhẩm nghiệm của các phương trình sau:

a) 3x2−(3+1)x+1=0\sqrt{3}x^2 - (\sqrt{3}+1)x + 1 = 0;

b) 3x2+(5−1)x−4+5=03x^2 + (\sqrt{5}-1)x - 4 + \sqrt{5} = 0;

c) 2x2−35x+5=02x^2 - 3\sqrt{5}x + 5 = 0, biết rằng phương trình có một nghiệm là x=5x = \sqrt{5}.

Lời giải

a) 3 x2−(3+1)x+1=0\sqrt{3}\,x^2 - (\sqrt{3}+1)x + 1 = 0

Phương trình có a=3a=\sqrt{3}, b=−(3+1)b=-(\sqrt{3}+1), c=1c=1.

Nhận thấy a+b+c=3−(3+1)+1=3−3−1+1=0a+b+c = \sqrt{3} - (\sqrt{3}+1) + 1 = \sqrt{3} - \sqrt{3} - 1 + 1 = 0.

Vậy phương trình có hai nghiệm:
x1=1,x2=ca=13=33.x_1 = 1, \qquad x_2 = \dfrac{c}{a} = \dfrac{1}{\sqrt{3}} = \dfrac{\sqrt{3}}{3}.

b) 3x2+(5−1)x−4+5=03x^2 + (\sqrt{5}-1)x - 4 + \sqrt{5} = 0

Phương trình có a=3a=3, b=5−1b=\sqrt{5}-1, c=5−4c=\sqrt{5}-4.

Nhận thấy a−b+c=3−(5−1)+(5−4)=3−5+1+5−4=0a-b+c = 3 - (\sqrt{5}-1) + (\sqrt{5}-4) = 3 - \sqrt{5} + 1 + \sqrt{5} - 4 = 0.

Vậy phương trình có hai nghiệm:
x1=−1,x2=−ca=−5−43=4−53.x_1 = -1, \qquad x_2 = -\dfrac{c}{a} = -\dfrac{\sqrt{5}-4}{3} = \dfrac{4-\sqrt{5}}{3}.

c) 2x2−35 x+5=02x^2 - 3\sqrt{5}\,x + 5 = 0, biết một nghiệm là x1=5x_1 = \sqrt{5}.

Phương trình có a=2a=2, c=5c=5. Theo định lí Viète, tích hai nghiệm là
x1⋅x2=ca=52.x_1 \cdot x_2 = \dfrac{c}{a} = \dfrac{5}{2}.

Do x1=5x_1 = \sqrt{5} nên
x2=52:5=525=52.x_2 = \dfrac{5}{2} : \sqrt{5} = \dfrac{5}{2\sqrt{5}} = \dfrac{\sqrt{5}}{2}.

Thử lại với x1=5x_1=\sqrt{5}: 2⋅5−35⋅5+5=10−15+5=02\cdot 5 - 3\sqrt{5}\cdot\sqrt{5} + 5 = 10 - 15 + 5 = 0 (thỏa mãn). Vậy hai nghiệm là x1=5x_1=\sqrt{5} và x2=52x_2=\dfrac{\sqrt{5}}{2}.

Đáp số

x1=1; x2=33x_1=1;\ x_2=\dfrac{\sqrt{3}}{3}x1=−1; x2=4−53x_1=-1;\ x_2=\dfrac{4-\sqrt{5}}{3}x1=5; x2=52x_1=\sqrt{5};\ x_2=\dfrac{\sqrt{5}}{2}

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.