Sách bài tập Toán 9 Tập một

Giải Câu 6 trang 70 SBT Toán 9

Ôn tập chương V   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho hai điểm AA và BB sao cho AB=7AB = 7 cm và đường tròn (B;4(B; 4 cm)). Khi đó:
A. Hai đường tròn (A;R)(A; R) và (B)(B) cắt nhau nếu R<11R < 11 cm.
B. Hai đường tròn (A;R)(A; R) và (B)(B) cắt nhau nếu R>3R > 3 cm.
C. Hai đường tròn (A;R)(A; R) và (B)(B) không giao nhau nếu R>11R > 11 cm.
D. Hai đường tròn (A;R)(A; R) và (B)(B) không giao nhau nếu R≤3R \le 3 cm.

Lời giải

Gọi d=AB=7d = AB = 7 cm là khoảng cách giữa hai tâm; đường tròn (B)(B) có bán kính r=4r = 4 cm, đường tròn (A;R)(A;R) có bán kính RR.

Nhắc lại vị trí tương đối của hai đường tròn (SGK lớp 9):
- Hai đường tròn cắt nhau (có 22 điểm chung) khi ∣R−r∣<d<R+r|R - r| < d < R + r.
- Tiếp xúc ngoài (có 11 điểm chung) khi d=R+rd = R + r.
- Tiếp xúc trong (có 11 điểm chung) khi d=∣R−r∣d = |R - r|.
- Ở ngoài nhau (không giao nhau) khi d>R+rd > R + r.
- Đựng nhau (không giao nhau) khi d<∣R−r∣d < |R - r|.

Thay d=7d = 7, r=4r = 4:

a) Điều kiện để hai đường tròn cắt nhau.
∣R−4∣<7<R+4.|R - 4| < 7 < R + 4.
- Từ 7<R+47 < R + 4 suy ra R>3R > 3.
- Từ ∣R−4∣<7|R - 4| < 7 suy ra −7<R−4<7-7 < R - 4 < 7, tức R<11R < 11.

Vậy hai đường tròn cắt nhau khi và chỉ khi 3<R<113 < R < 11 (cần CẢ hai điều kiện).

b) Xét từng phương án.
- A. Cắt nhau nếu R<11R < 11: sai, vì còn thiếu điều kiện R>3R > 3 (ví dụ R=2<11R = 2 < 11 thì d=7>R+r=6d = 7 > R + r = 6, hai đường tròn ở ngoài nhau).
- B. Cắt nhau nếu R>3R > 3: sai, vì còn thiếu điều kiện R<11R < 11 (ví dụ R=20>3R = 20 > 3 thì d=7<R−r=16d = 7 < R - r = 16, đường tròn (B)(B) nằm trong (A)(A), không cắt).
- C. Không giao nhau nếu R>11R > 11: khi R>11R > 11 thì R−r>7=dR - r > 7 = d, tức d<∣R−r∣d < |R - r| nên (B)(B) nằm hẳn bên trong (A)(A) (đựng nhau), không có điểm chung → đúng.
- D. Không giao nhau nếu R≤3R \le 3: sai tại R=3R = 3, vì khi đó R+r=7=dR + r = 7 = d nên hai đường tròn tiếp xúc ngoài, vẫn có 11 điểm chung (có giao nhau).

c) Kết luận. Phương án đúng là C.

Đáp số

C. Hai đường tròn (A;R)(A; R) và (B)(B) không giao nhau nếu R>11R > 11 cm

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.