Sách bài tập Toán 9 Tập một

Giải Bài 5.23 trang 68 SBT Toán 9

Bài 16. Vị trí tương đối của đường thẳng và đường tròn (Bài tập cuối chương V)

Đề bài

Vẽ hình và chứng minh phần b của Ví dụ 2.

Lời giải

Nhắc lại đề Ví dụ 2. Cho đường tròn (O)(O) đường kính ABAB. Vẽ dây CDCD vuông góc với ABAB tại điểm HH. Gọi EE là điểm đối xứng với AA qua HH.

a) Chứng minh tứ giác ACEDACED là hình thoi.
b) Gọi II là giao điểm của DEDE và BCBC. Chứng minh rằng điểm II thuộc đường tròn đường kính EBEB.

Vẽ hình. Vẽ đường tròn (O)(O) đường kính ABAB. Lấy điểm HH trên ABAB, qua HH kẻ dây CD⊥ABCD\perp AB (điểm CC ở phía trên, DD ở phía dưới ABAB); vì OH⊥CDOH\perp CD nên HH là trung điểm của CDCD. Lấy EE đối xứng với AA qua HH (tức HH là trung điểm của AEAE) trên đường thẳng ABAB. Nối AC, CB, DEAC,\,CB,\,DE; đường thẳng DEDE cắt BCBC tại II. Vẽ đường tròn đường kính EBEB (tâm là trung điểm của EBEB).

b) Chứng minh II thuộc đường tròn đường kính EBEB.

- Theo phần a), tứ giác ACEDACED là hình thoi (hai đường chéo AEAE và CDCD cắt nhau tại trung điểm HH của mỗi đường và vuông góc với nhau). Do đó hai cạnh đối diện song song: DE∥AC.(1)DE\parallel AC. \qquad (1)

- Điểm CC nằm trên đường tròn (O)(O) có ABAB là đường kính nên ACB^=90∘\widehat{ACB}=90^\circ (góc nội tiếp chắn nửa đường tròn). Suy ra AC⊥CB.(2)AC\perp CB. \qquad (2)

- Từ (1)(1) và (2)(2): vì DE∥ACDE\parallel AC và AC⊥CBAC\perp CB nên DE⊥CBDE\perp CB.

- Mà II là giao điểm của DEDE và BCBC, nên tại II ta có DE⊥IBDE\perp IB, tức là EIB^=90∘.\widehat{EIB}=90^\circ.

- Tam giác EIBEIB vuông tại II nên II nằm trên đường tròn nhận cạnh huyền EBEB làm đường kính.

Vậy điểm II thuộc đường tròn đường kính EBEB (đpcm).

Đáp số

đpcm

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.