Giải Bài 9.48 trang 66 SBT Toán 11
Đề bài
Một vật gắn trên lò xo chuyển động theo phương ngang trên một mặt phẳng nhẵn (H.9.1). Phương trình chuyển động của vật được cho bởi , với tính bằng giây và tính bằng centimét. Tìm vận tốc và gia tốc của vật tại thời điểm giây (làm tròn kết quả đến chữ số thập phân thứ nhất). Vật chuyển động theo hướng nào tại thời điểm đó?
Hình 9.1: Một vật (khối hình chữ nhật) gắn vào đầu lò xo, đầu kia lò xo gắn vào tường thẳng đứng bên trái. Vật nằm trên trục nằm ngang Ox. Vị trí cân bằng được đánh dấu tại điểm O (có mũi tên chỉ xuống ghi 'Vị trí cân bằng'). Li độ x đo từ O sang phải theo trục x.
Lời giải
Phân tích đề. Phương trình chuyển động của vật là
Vận tốc là đạo hàm cấp một, gia tốc là đạo hàm cấp hai của theo .
1) Lập công thức vận tốc.
2) Lập công thức gia tốc.
vì nên .
3) Thay . Góc lượng giác cần tính là
Từ đó:
- Vận tốc:
- Gia tốc:
4) Hướng chuyển động. Tại s ta có , nghĩa là li độ đang giảm. Vậy vật đang chuyển động theo chiều âm của trục (hướng từ phải sang trái, tức về phía tường/vị trí cân bằng).
Kết luận. cm/s; cm/s; vật chuyển động theo chiều âm của trục .
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.