Giải Bài 1 trang 70 SBT Toán 10
Đề bài
Cho các mệnh đề:
P: "Phương trình bậc hai có hai nghiệm phân biệt";
Q: "Phương trình bậc hai có biệt thức ".
a) Hãy phát biểu các mệnh đề: , , , . Xét tính đúng sai của các mệnh đề này.
b) Dùng các khái niệm "điều kiện cần" và "điều kiện đủ" để diễn tả mệnh đề .
c) Gọi là tập hợp các phương trình bậc hai có hai nghiệm phân biệt, là tập hợp các phương trình bậc hai có hệ số và trái dấu. Nêu mối quan hệ giữa hai tập hợp và .
Lời giải
## a) Phát biểu và xét tính đúng sai
Với phương trình bậc hai (hệ số ), ta có mối liên hệ: phương trình có hai nghiệm phân biệt khi và chỉ khi .
Mệnh đề : "Nếu phương trình bậc hai có hai nghiệm phân biệt thì nó có biệt thức ."
Mệnh đề này đúng.
Mệnh đề : "Nếu phương trình bậc hai có biệt thức thì nó có hai nghiệm phân biệt."
Mệnh đề này đúng.
Mệnh đề : "Phương trình bậc hai có hai nghiệm phân biệt khi và chỉ khi nó có biệt thức ."
Vì cả và đều đúng nên đúng.
Mệnh đề : "Nếu phương trình bậc hai không có hai nghiệm phân biệt thì nó có biệt thức (tức là không dương)."
Vì đúng nên , do đó đúng.
##
b) Dùng "điều kiện cần" và "điều kiện đủ"
Mệnh đề đúng, nên:
- là điều kiện đủ để có : "Phương trình bậc hai có hai nghiệm phân biệt là điều kiện đủ để phương trình đó có biệt thức ."
- là điều kiện cần để có : "Phương trình bậc hai có biệt thức là điều kiện cần để phương trình đó có hai nghiệm phân biệt."
##
c) Mối quan hệ giữa và
- : tập các phương trình bậc hai có hai nghiệm phân biệt, tức là .
- : tập các phương trình bậc hai có và trái dấu, tức là .
Lấy một phương trình bất kì thuộc : khi đó , suy ra . Mà nên
Vậy , phương trình có hai nghiệm phân biệt, tức là phương trình đó thuộc . Do đó .
Ngược lại không đúng. Chẳng hạn phương trình có , (cùng dấu, ) nhưng nên có hai nghiệm phân biệt. Phương trình này thuộc nhưng không thuộc .
Kết luận: là tập con thực sự của , tức là (và ).
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.