Sách bài tập Toán 10 Tập một

Giải Bài 5.14 trang 80 SBT Toán 10

Bài 14. Các số đặc trưng đo độ phân tán

Đề bài

Cho hai dãy số liệu sau:
A: 4 5 7 9 10;
B: 9 10 12 14 15.
Không tính, hãy cho biết:

a) Khoảng biến thiên của hai dãy có như nhau không.

b) Độ lệch chuẩn của hai dãy có như nhau không.

Lời giải

Nhận xét mở đầu: So sánh hai dãy, ta thấy mỗi số liệu của dãy BB đều bằng số liệu tương ứng của dãy AA cộng thêm 55:

9=4+5, 10=5+5, 12=7+5, 14=9+5, 15=10+5.9=4+5,\ 10=5+5,\ 12=7+5,\ 14=9+5,\ 15=10+5.

Như vậy dãy BB nhận được từ dãy AA bằng cách cộng mỗi giá trị với cùng một hằng số 55 (phép tịnh tiến số liệu).

a) Khoảng biến thiên

Khoảng biến thiên bằng hiệu giữa giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất. Khi cộng mọi số liệu với cùng một hằng số thì cả giá trị lớn nhất và giá trị nhỏ nhất đều tăng thêm 55, nên hiệu của chúng không đổi.

Do đó khoảng biến thiên của hai dãy là như nhau (không cần tính, cả hai đều bằng 66).

b) Độ lệch chuẩn

Độ lệch chuẩn đo mức độ phân tán của số liệu so với số trung bình. Khi cộng mọi số liệu với cùng một hằng số 55 thì số trung bình cũng tăng thêm 55, nên độ lệch của mỗi số liệu so với số trung bình (xi−xˉ)(x_i-\bar{x}) hoàn toàn không thay đổi. Vì vậy phương sai không đổi, kéo theo độ lệch chuẩn không đổi.

Do đó độ lệch chuẩn của hai dãy là như nhau.

Đáp số

Như nhau (cùng bằng 6)Như nhau

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.