Sách bài tập Ngữ văn 8 Tập một

Giải Bài tập 6 trang 8 SBT Ngữ văn 8

Bài tập ôn tập đọc hiểu văn bản truyện lịch sử   Gợi ý trả lời

Đề bài

NGỮ LIỆU: Bữa nay, điện Diên Hồng được trang trí rất khéo. Điện không có những hàng cột thếp vàng lộng lẫy và những bức tường chạm nổi bằng gỗ trầm như Thiên An. Điện cũng không có những bậc thềm rộng mà người lên hoặc xuống thềm cảm thấy thăm thẳm triền miên. Diên Hồng là một ngôi điện rộng làm từ cuối triều trước, có một vẻ đẹp trầm mặc, hùng vĩ với lớp mái vảy cá chót cong và hàng cột chò chỉ trơn, màu đã xuống với tuổi gần một thế kỉ. Nền điện trải toàn chiếu cạp điều sát vào nhau và nhà vua đã sai bày tiệc yến lên đó để thết đãi các bô lão. […]

– Xin Quan gia cho đánh! Sát Thát! Sát Thát!

Nhân Tông thoáng lấp lánh cặp mắt, nhà vua sai nội giám rót rượu vào chén của các cụ, rót sao cho đầy bỗng mắt thỏ. Nhà vua phán:

– Mời các cụ hãy uống đi! Ta mời các cụ. Các cụ để ta suy nghĩ giây lát rồi sẽ trả lời sau.

Nhưng cụ Nhiệu lại đứng dậy, nói:

– Quan gia chưa truyền chỉ, chúng tôi chưa an tâm. Quan gia chưa cho đánh, chúng tôi không đành lòng nhắp một giọt rượu.

Nhân Tông nhìn Trần Quang Khải, Trần Quốc Tuấn, Trần Nhật Duật, Trần Bình Trọng,… nhìn các tướng đang im lặng mở to mắt trước quang cảnh và không khí trang nghiêm, chờ đợi tiếng nói tiêu biểu cho cả nước.

Nhà vua khẽ nhắm mắt lại. Cả lịch sử oai hùng hàng nghìn năm của dân tộc trở về thét vang trong tâm hồn Nhân Tông. Trưng Trắc thét: "Đánh". Triệu Trinh Nương thét: "Đánh". Lý Bí và Triệu Quang Phục thét: "Đánh". Ngô Quyền rồi Lê Hoàn, Lý Thường Kiệt,… biết bao nhiêu anh hùng thuở trước vụt hiện ra lẫm liệt nghiêm nghị trước mặt Nhân Tông và vị nào cũng thét: "Đánh".

Nhân Tông mở to cặp mắt. Điện Diên Hồng im phăng phắc trong sự chờ đợi căng thẳng. Nhân Tông nói rất chậm nhưng rành rẽ:

– Vậy thì… các bô lão hãy nghe chỉ ta. Các bô lão hãy uống với ta một chén rượu thề vua tôi đồng lòng, cả nước đấu sức. Ta truyền: "Đánh!".

Điện Diên Hồng rung lên trong tiếng thét như sét nổ: "Đánh! Đánh! Đánh!". […]

Trần Quốc Tuấn thấy tất cả sức mạnh của dân tộc từ nghìn xưa truyền lại nâng cao tâm hồn ông lên khiến cho hai vai ông dư sức gánh sứ mạng nặng nề.

Ông thét lớn:

– Bớ ba quân!

Tiếng dạ vang dậy kinh thành và sông nước. Trần Quốc Tuấn lại thét tiếp:

Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi:
Sự kiện được kể lại trong đoạn trích thuộc thời nào trong lịch sử nước ta? Hãy liệt kê những nhân vật lịch sử được tác giả nhắc đến trong đoạn trích.

Gợi ý trả lời

a) Sự kiện thuộc thời nào trong lịch sử nước ta?

Đoạn trích kể lại Hội nghị Diên Hồng — khi vua Trần Nhân Tông mời các bô lão về điện Diên Hồng để hỏi ý kiến đánh hay hòa trước họa xâm lăng, và cả nước đồng lòng hô vang "Đánh!".

Sự kiện này diễn ra dưới thời nhà Trần (thế kỉ XIII), cụ thể là trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông xâm lược nước ta. (Căn cứ vào các chi tiết: vua Nhân Tông, tiếng thét "Sát Thát" — nghĩa là "Giết giặc Thát", tức giặc Nguyên – Mông; cùng các danh tướng nhà Trần như Trần Quốc Tuấn, Trần Quang Khải…)

b) Những nhân vật lịch sử được tác giả nhắc đến trong đoạn trích:

- Các nhân vật thời Trần: Trần Nhân Tông (vua), Trần Quang Khải, Trần Quốc Tuấn (Hưng Đạo Vương), Trần Nhật Duật, Trần Bình Trọng.
- Các anh hùng dân tộc thời trước được gợi về trong tâm tưởng vua Nhân Tông: Trưng Trắc (Hai Bà Trưng), Triệu Trinh Nương (Bà Triệu), Lý Bí, Triệu Quang Phục, Ngô Quyền, Lê Hoàn, Lý Thường Kiệt.

(Lưu ý: *cụ Nhiệu* chỉ là một bô lão trong truyện, không phải nhân vật lịch sử có thật nên không kể vào danh sách này.)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.