Sách bài tập Ngữ văn 8 Tập một

Giải Bài tập 5 - 3 trang 16 SBT Ngữ văn 8

Bài 2. Vẻ đẹp cổ điển   Gợi ý trả lời

Đề bài

Theo em, nhà thơ muốn thể hiện thái độ gì qua cách xưng tên ở câu thơ thứ hai?
(văn bản: Mời trầu – Hồ Xuân Hương)

Gợi ý trả lời

Câu thơ thứ hai: "Này của Xuân Hương mới quệt rồi."

a) Cách xưng tên đặc biệt:
Ở câu thơ này, nhà thơ gọi thẳng tên thật của mình – *Xuân Hương* – ngay trong lời mời trầu. Đây là cách xưng hô rất hiếm gặp trong thơ ca trung đại, nhất là với một người phụ nữ, bởi theo lễ giáo phong kiến, người phụ nữ thường khiêm nhường, giấu mình, ít khi tự xưng danh một cách công khai, đường hoàng như vậy.

b) Thái độ được thể hiện:
- Sự tự tin, bản lĩnh và ý thức về cá nhân: Việc xưng tên trực tiếp cho thấy một con người dám khẳng định cái "tôi", tự hào về bản thân, không e dè, giấu giếm. Đó là tiếng nói đầy cá tính, mạnh mẽ của Hồ Xuân Hương.
- Sự chủ động, thẳng thắn trong tình cảm: Miếng trầu "mới quệt" do chính tay "Xuân Hương" têm là lời mời chân thành, bày tỏ khát khao về một tình duyên gắn bó, thắm thiết ("có phải duyên nhau thì thắm lại"). Người phụ nữ ở đây chủ động mời, chủ động giãi bày lòng mình chứ không thụ động chờ đợi.
- Niềm trân trọng giá trị bản thân và khát vọng được đối xử bình đẳng: Qua cách xưng tên, nhà thơ ngầm khẳng định phẩm giá, tấm lòng của mình, đồng thời thể hiện mong muốn được đón nhận một tình cảm chân thành, trân trọng, không hời hợt ("đừng xanh như lá, bạc như vôi").

=> Kết luận: Cách xưng tên thẳng thắn, đường hoàng ở câu thơ thứ hai thể hiện thái độ tự tin, bản lĩnh, giàu ý thức cá nhân của Hồ Xuân Hương; đồng thời bộc lộ sự chủ động, chân thành và niềm khát khao một tình duyên bình đẳng, thắm thiết, bền chặt của người phụ nữ.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.