Sách bài tập Khoa học tự nhiên 9

Giải Bài 15.10 trang 46 SBT Khoa học tự nhiên 9

Bài 15. Tác dụng của dòng điện xoay chiều   Đã kiểm chéo

Đề bài

Nếu cơ thể chúng ta không được cách điện tốt với mặt đất hoặc cách điện với các vật xung quanh thì với dòng điện có cường độ trên 10 mA sẽ gây nguy hiểm như co giật, hoảng sợ, lo lắng và có thể gây đau đớn. Biết cơ thể người là vật dẫn điện, có điện trở thay đổi từ khoảng 500 Ω500\ \Omega đến khoảng 50 000 Ω50\,000\ \Omega. Hãy tìm hiểu và cho biết hiệu điện thế đặt vào cơ thể tối thiểu bằng bao nhiêu sẽ gây nguy hiểm cho con người.

Lời giải

Tóm tắt:
- Cường độ dòng điện gây nguy hiểm: I≥10 mA=0,01 AI \ge 10\ \text{mA} = 0{,}01\ \text{A}.
- Điện trở cơ thể người thay đổi: RR từ 500 Ω500\ \Omega đến 50 000 Ω50\,000\ \Omega.
- Tìm hiệu điện thế tối thiểu đặt vào cơ thể gây nguy hiểm.

Lời giải:

Theo định luật Ohm, dòng điện chạy qua cơ thể khi đặt hiệu điện thế UU vào hai đầu là:

I=URI = \dfrac{U}{R}

Suy ra hiệu điện thế cần để tạo ra dòng điện nguy hiểm (I=10 mAI = 10\ \text{mA}) là:

U=I⋅RU = I \cdot R

Với cùng một hiệu điện thế UU, cơ thể có điện trở càng nhỏ thì dòng điện chạy qua càng lớn, nên nguy hiểm sẽ xuất hiện sớm nhất (ở hiệu điện thế thấp nhất) khi điện trở cơ thể nhỏ nhất, tức Rmin⁡=500 ΩR_{\min} = 500\ \Omega.

Do đó hiệu điện thế tối thiểu bắt đầu gây nguy hiểm:

Umin⁡=I⋅Rmin⁡=0,01×500=5 (V)U_{\min} = I \cdot R_{\min} = 0{,}01 \times 500 = 5\ (\text{V})

Kiểm tra: Nếu cơ thể khô ráo, cách điện tốt (R=50 000 ΩR = 50\,000\ \Omega) thì để đạt 10 mA10\ \text{mA} cần U=0,01×50 000=500 VU = 0{,}01 \times 50\,000 = 500\ \text{V}. Như vậy khoảng hiệu điện thế nguy hiểm trải từ 5 V5\ \text{V} (khi da ẩm ướt, điện trở nhỏ) đến 500 V500\ \text{V} (khi da khô, điện trở lớn). Giá trị tối thiểu cần cảnh giác là 5 V5\ \text{V}.

Kết luận: Hiệu điện thế đặt vào cơ thể tối thiểu khoảng 5 V5\ \text{V} (ứng với trường hợp cơ thể có điện trở nhỏ nhất 500 Ω500\ \Omega) đã có thể gây nguy hiểm cho con người.

Đáp số

Umin⁡=I⋅Rmin⁡=0,01×500=5 VU_{\min} = I \cdot R_{\min} = 0{,}01 \times 500 = 5\ \text{V}

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.