Sách bài tập Khoa học tự nhiên 9

Giải Bài 13.5 trang 35 SBT Khoa học tự nhiên 9

Bài 13. Điện năng. Công suất điện   Đã kiểm chéo

Đề bài

Có thể dùng sơ đồ mạch điện nào dưới đây (Hình 13.2) để xác định công suất tiêu thụ điện trên điện trở R?
A. Sơ đồ 1.
B. Sơ đồ 2.
C. Sơ đồ 3.
D. Sơ đồ 4.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 35 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 13.2 gồm 4 sơ đồ mạch điện, mỗi sơ đồ có điện trở R, nguồn điện và khoá K. Sơ đồ 1: ampe kế (A) mắc nối tiếp phía trên với R, một ampe kế (A) khác mắc ở nhánh bên. Sơ đồ 2: vôn kế (V) mắc phía trên nối tiếp với R, một vôn kế (V) khác mắc ở nhánh bên. Sơ đồ 3: ampe kế (A) mắc nối tiếp phía trên với R, vôn kế (V) mắc song song ở nhánh bên. Sơ đồ 4: vôn kế (V) mắc phía trên song song với R, ampe kế (A) mắc nối tiếp ở nhánh bên.

Lời giải

Phân tích yêu cầu: Để xác định công suất tiêu thụ điện trên điện trở RR ta dùng công thức:

P=U⋅IP = U \cdot I

Trong đó:
- UU là hiệu điện thế giữa hai đầu điện trở RR → phải đo bằng vôn kế mắc song song với RR.
- II là cường độ dòng điện chạy qua điện trở RR → phải đo bằng ampe kế mắc nối tiếp với RR.

Xét từng sơ đồ:

a) Sơ đồ 1: dùng hai ampe kế → chỉ đo được dòng điện, không đo được hiệu điện thế UU nên không tính được PP. Loại.

b) Sơ đồ 2: dùng hai vôn kế → chỉ đo được hiệu điện thế, không đo được dòng điện II nên không tính được PP. Loại.

c) Sơ đồ 3: ampe kế mắc nối tiếp với RR (đo được II qua RR) và vôn kế mắc song song với RR (đo được UU giữa hai đầu RR). Có đủ UU và II nên tính được P=U⋅IP = U \cdot I. Thỏa mãn.

d) Sơ đồ 4: vôn kế mắc nối tiếp còn ampe kế mắc song song → mắc sai vị trí, không đo đúng UU và II của RR. Loại.

Kết luận: Chỉ sơ đồ 3 có ampe kế nối tiếp và vôn kế song song với RR, cho phép xác định công suất P=U⋅IP = U \cdot I tiêu thụ trên RR.

Chọn đáp án C.

Đáp số

C. Sơ đồ 3

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.