Sách bài tập Địa lí 10

Giải Bài 4 trang 14 SBT Địa lí 10

Bài 5. Hệ quả địa lí các chuyển động của Trái Đất   Gợi ý trả lời

Đề bài

Vẽ hình thể hiện độ dài ban ngày và ban đêm của các địa điểm trên Trái Đất vào ngày 21 – 3 và ngày 23 – 9.

Gợi ý trả lời

a) Cách vẽ hình

- Vẽ Trái Đất là một hình tròn. Vẽ trục Trái Đất (nối Bắc Cực BB và Nam Cực NN) và Xích đạo vuông góc với trục, chia Trái Đất thành hai nửa cầu Bắc – Nam.
- Vẽ các tia sáng Mặt Trời song song chiếu từ bên trái sang (mũi tên nằm ngang). Vào ngày 21−321-3 và 23−923-9, tia sáng Mặt Trời chiếu thẳng góc (vuông góc) xuống Xích đạo (Mặt Trời lên thiên đỉnh tại Xích đạo, vĩ độ 0∘0^\circ).
- Vẽ đường phân chia sáng – tối (ranh giới ngày – đêm). Vì tia sáng vuông góc với Xích đạo nên đường này là đường thẳng đi qua đúng hai cực BB và NN, tức trùng với trục Trái Đất trên hình chiếu. Tô nửa quay về phía Mặt Trời là ban ngày, nửa khuất là ban đêm.

b) Nhận xét độ dài ngày – đêm

- Vì đường phân chia sáng – tối đi qua hai cực nên nó cắt mọi vòng vĩ tuyến (Xích đạo, chí tuyến, vòng cực, các điểm bất kì) thành hai nửa dài bằng nhau.
- Nửa nằm trong vùng được chiếu sáng = thời gian ban ngày; nửa còn lại = ban đêm. Hai nửa bằng nhau nên tại mọi địa điểm trên Trái Đất: ngày=đêm\text{ngày} = \text{đêm}.
- Trái Đất quay quanh trục trong 2424 giờ, nên mỗi nửa vòng ứng với: 242=12\dfrac{24}{2} = 12 giờ.

c) Kết luận

Ngày 21−321-3 (xuân phân) và ngày 23−923-9 (thu phân) là hai ngày Mặt Trời chiếu thẳng góc xuống Xích đạo, đường sáng – tối đi qua hai cực, do đó khắp nơi trên Trái Đất đều có ngày dài bằng đêm = 1212 giờ (riêng ở hai cực, Mặt Trời ở ngay đường chân trời).

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.