Sách bài tập Địa lí 10

Giải Bài 13 trang 28 SBT Địa lí 10

Mưa (các nhân tố ảnh hưởng đến lượng mưa)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Dựa vào hình sau:
– Hãy cho biết hình nào thể hiện gió đất, hình nào thể hiện gió biển.
– Giải thích cơ chế hoạt động của gió đất và gió biển.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 28 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hai hình minh hoạ hiện tượng gió đất và gió biển ở vùng ven biển có thành phố. Hình a: cảnh ban đêm (bầu trời tối, có trăng lưỡi liềm và các vì sao), các mũi tên chỉ hướng gió thổi từ phía biển (bên trái) vào đất liền, hướng về phía thành phố ven bờ. Hình b: cảnh ban ngày (bầu trời sáng, có Mặt Trời và mây), các mũi tên chỉ hướng gió thổi từ đất liền (phía thành phố) ra phía biển. Bên trái mỗi hình là mặt biển có tàu thuyền, bên phải là đất liền với các toà nhà cao tầng của thành phố.

Gợi ý trả lời

a) Xác định hình thể hiện gió đất, hình thể hiện gió biển

Dựa vào dấu hiệu thời gian (ban ngày – ban đêm) được vẽ trong mỗi hình:

- Hình a (cảnh ban đêm – có Mặt Trăng, các vì sao) → thể hiện gió đất (gió thổi từ đất liền ra biển).
- Hình b (cảnh ban ngày – có Mặt Trời) → thể hiện gió biển (gió thổi từ biển vào đất liền).

Tên gọi của gió chỉ nơi gió xuất phát: *gió biển* xuất phát từ biển thổi vào đất liền, *gió đất* xuất phát từ đất liền thổi ra biển.

b) Giải thích cơ chế hoạt động

Nguyên nhân chung: đất liền và mặt biển có tính chất hấp thụ và toả nhiệt khác nhau. Đất hấp thụ nhiệt nhanh và toả nhiệt cũng nhanh; nước biển hấp thụ nhiệt chậm và giữ nhiệt lâu hơn. Sự chênh lệch nhiệt độ này tạo nên sự chênh lệch khí áp giữa đất liền và biển, làm phát sinh gió.

- Gió biển (ban ngày): Ban ngày, dưới ánh nắng Mặt Trời, đất liền nóng lên nhanh hơn mặt biển. Không khí trên đất liền bị đốt nóng, nở ra, bốc lên cao → hình thành vùng áp thấp trên đất liền; còn trên mặt biển mát hơn, không khí nặng, hình thành vùng áp cao. Gió thổi từ nơi áp cao (biển) đến nơi áp thấp (đất liền), tức là từ biển vào đất liền → gọi là gió biển.

- Gió đất (ban đêm): Ban đêm, đất liền toả nhiệt (nguội đi) nhanh hơn mặt biển, nên đất liền lạnh hơn biển. Không khí trên đất liền lạnh, co lại, nặng, sà xuống → hình thành vùng áp cao trên đất liền; còn mặt biển vẫn giữ nhiệt, ấm hơn, không khí bốc lên tạo vùng áp thấp. Gió thổi từ nơi áp cao (đất liền) ra nơi áp thấp (biển), tức là từ đất liền ra biển → gọi là gió đất.

Như vậy, gió đất và gió biển là loại gió địa phương, thổi luân phiên theo ngày và đêm ở vùng ven biển do sự thay đổi chênh lệch nhiệt độ – khí áp giữa đất liền và biển.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.