Chuyên đề học tập Tin học 12

Giải Câu hỏi trang 64 Chuyên đề Tin học 12

Bài 11. Xác định các đặc trưng đo xu thế trung tâm và độ phân tán dữ liệu   Đã kiểm

Đề bài

Em đã biết công thức tính các thống kê cơ bản cho một số liệu mẫu trên Excel trong chương trình Toán lớp 10 và 11. Hãy tính một vài giá trị đặc trưng cho dãy số liệu: 2, 4, 2, 6, 4, 5, 1, 0, 3, 5, 7.

Lời giải

Dãy số liệu có $n = 11$ giá trị:

$$2,\ 4,\ 2,\ 6,\ 4,\ 5,\ 1,\ 0,\ 3,\ 5,\ 7$$

Sắp xếp theo thứ tự không giảm:

$$0,\ 1,\ 2,\ 2,\ 3,\ 4,\ 4,\ 5,\ 5,\ 6,\ 7$$

Các tổng phụ trợ: $\sum x_i = 39$ và $\sum x_i^2 = 4+16+4+36+16+25+1+0+9+25+49 = 185$. Trên Excel dùng các hàm `AVERAGE`, `MEDIAN`, `MODE`, `VAR.P`, `STDEV.P`, `MAX`, `MIN`.

a) Số trung bình (hàm `AVERAGE`)

$$\bar{x} = \frac{1}{n}\sum_{i=1}^{n} x_i = \frac{39}{11} \approx 3{,}55$$

b) Trung vị (hàm `MEDIAN`)

Vì $n = 11$ lẻ nên trung vị là giá trị đứng ở vị trí thứ $\dfrac{n+1}{2} = 6$ trong dãy đã sắp xếp:

$$M_e = x_{(6)} = 4$$

c) Mốt (hàm `MODE`)

Đếm tần số: các giá trị $2$, $4$, $5$ mỗi giá trị xuất hiện $2$ lần (nhiều nhất), các giá trị còn lại chỉ xuất hiện $1$ lần. Do đó dãy có ba mốt:

$$M_o = 2;\ 4;\ 5$$

(Hàm `MODE` của Excel chỉ trả về mốt đầu tiên là $2$.)

d) Khoảng biến thiên (`MAX` − `MIN`)

$$R = x_{\max} - x_{\min} = 7 - 0 = 7$$

e) Phương sai (hàm `VAR.P`)

Theo công thức phương sai của mẫu số liệu:

$$s^2 = \frac{1}{n}\sum_{i=1}^{n} x_i^2 - \bar{x}^2 = \frac{185}{11} - \left(\frac{39}{11}\right)^2 = \frac{2035 - 1521}{121} = \frac{514}{121} \approx 4{,}25$$

f) Độ lệch chuẩn (hàm `STDEV.P`)

$$s = \sqrt{s^2} = \sqrt{\frac{514}{121}} = \frac{\sqrt{514}}{11} \approx 2{,}06$$

Đáp số

Số trung bình $\bar{x} \approx 3{,}55$Trung vị $M_e = 4$Mốt: $M_o = 2;\ 4;\ 5$Khoảng biến thiên $R = 7$Phương sai $s^2 \approx 4{,}25$Độ lệch chuẩn $s \approx 2{,}06$

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.