Giải Luyện tập và vận dụng 1 trang 54 Chuyên đề Sinh học 12

Lời giải

Phân tích yêu cầu: Cần nêu hai nguyên nhân giải thích vì sao trong thực tế người nông dân chưa thực sự quan tâm bảo vệ và phục hồi các quần thể thiên địch (côn trùng ăn thịt, kí sinh, vi sinh vật gây bệnh cho sâu hại…) ngay trên đồng ruộng của mình.

a) Hiệu quả của thiên địch chậm và khó nhận thấy ngay: Thiên địch khống chế sâu hại một cách từ từ theo quy luật tự nhiên (vật ăn thịt – con mồi), không tiêu diệt sâu hại tức thời như thuốc bảo vệ thực vật hóa học. Người nông dân thường muốn thấy kết quả nhanh, dập dịch ngay để bảo vệ năng suất, nên có xu hướng phun thuốc hóa học thay vì kiên nhẫn chờ và đầu tư cho quần thể thiên địch. Việc lạm dụng thuốc hóa học lại tiêu diệt luôn cả thiên địch, khiến chúng khó phục hồi.

b) Thiếu hiểu biết, nhận thức về vai trò của thiên địch: Nhiều nông dân chưa được trang bị đầy đủ kiến thức để nhận biết các loài thiên địch có ích và hiểu được vai trò điều hòa số lượng sâu hại của chúng. Do đó họ dễ nhầm lẫn, diệt nhầm cả thiên địch, hoặc không thấy được lợi ích kinh tế – môi trường lâu dài của việc duy trì, phục hồi quần thể thiên địch so với chi phí, công sức phải bỏ ra trước mắt.

(Có thể nêu thêm các nguyên nhân khác như: biện pháp sinh học đòi hỏi kĩ thuật và thời gian dài, chưa có chính sách/khuyến nông hỗ trợ đủ mạnh… nhưng hai nguyên nhân trên là cơ bản nhất.)

Đáp số