Giải Luyện tập 1 trang 37 Chuyên đề Công nghệ 12
Đề bài
Phân tích ý nghĩa của việc sử dụng chế phẩm vi sinh xử lí nước trong nuôi thuỷ sản. Liên hệ với thực tiễn nuôi thuỷ sản ở địa phương em.
Gợi ý trả lời
Phân tích ý nghĩa của việc sử dụng chế phẩm vi sinh xử lí nước trong nuôi thuỷ sản
Chế phẩm vi sinh (probiotic) là sản phẩm chứa các vi sinh vật có lợi (như các vi khuẩn *Bacillus*, *Nitrosomonas*, *Nitrobacter*, *Lactobacillus*…) được bổ sung vào môi trường nước nuôi. Việc sử dụng chúng có nhiều ý nghĩa quan trọng:
a) Cải thiện chất lượng nước, ổn định môi trường nuôi
- Các vi sinh vật có lợi phân huỷ nhanh thức ăn thừa, chất thải của vật nuôi, xác tảo và mùn bã hữu cơ lắng đọng ở đáy ao, làm giảm bùn đáy và khí độc.
- Nhóm vi khuẩn chuyển hoá đạm (nitrat hoá) chuyển các khí độc như amoniac (NH₃), nitrite (NO₂⁻) thành dạng ít độc hơn (nitrate NO₃⁻), nhờ đó giữ cho hàm lượng khí độc trong ao luôn ở mức an toàn.
- Góp phần ổn định độ pH, màu nước, độ trong, hạn chế hiện tượng tảo tàn gây thiếu oxy.
b) Hạn chế mầm bệnh, giảm dùng kháng sinh và hoá chất
- Vi sinh vật có lợi cạnh tranh thức ăn và nơi bám với vi sinh vật gây bệnh, lấn át và kìm hãm sự phát triển của vi khuẩn, nấm có hại trong nước → giảm nguy cơ dịch bệnh.
- Nhờ môi trường trong sạch và vật nuôi khoẻ, người nuôi giảm được việc dùng kháng sinh, hoá chất, nhờ đó sản phẩm an toàn hơn và hạn chế hiện tượng kháng thuốc.
c) Nâng cao hiệu quả kinh tế và bảo vệ môi trường
- Vật nuôi sống trong môi trường sạch sẽ ăn khoẻ, lớn nhanh, tỉ lệ sống cao → tăng năng suất, giảm chi phí thay nước và xử lí môi trường.
- Giảm xả thải chất hữu cơ và hoá chất ra môi trường xung quanh → nuôi thuỷ sản bền vững, thân thiện với môi trường.
Liên hệ thực tiễn ở địa phương (học sinh trình bày theo nơi mình sống, ví dụ):
- Ở các vùng nuôi tôm, cá nước ngọt/nước lợ tại địa phương em, nhiều hộ nuôi đã dùng chế phẩm vi sinh định kì (men vi sinh xử lí đáy, xử lí nước) thay cho việc thay nước và dùng hoá chất liên tục như trước.
- Nhờ đó nước ao ít bị ô nhiễm, tôm/cá ít bị bệnh đường ruột, phân trắng, giảm chi phí thuốc, sản phẩm bán được giá hơn.
- Tuy nhiên cần sử dụng đúng liều lượng, đúng thời điểm (thường hoà nước tạt vào ao lúc trời nắng, có bật quạt/sục khí) và bảo quản chế phẩm đúng cách để vi sinh vật phát huy hiệu quả.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.