1
Đề bài:
Về hình tượng sông Hương trong bút kí Ai đã đặt tên cho dòng sông của Hoàng Phủ Ngọc
Tường, có ý kiến cho rằng: “Sông Hương mang vẻ đẹp đầy nữ tính và rất mực đa tình”.
Bằng hiểu biết về tác phẩm, anh/chị hãy làm sáng tỏ nhận xét trên.
ĐỀ THI 45 PHÚT – ĐỀ 5
MÔN: NGỮ VĂN - LỚP 12
Thời gian làm bài: 45 phút
BIÊN SOẠN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM
2
Đáp án đề 5
1. Giới thiệu vài nét về tác giả, tác phẩm
- Hoàng Phủ Ngọc Tường là gương mặt tiêu biểu của văn học Việt Nam hiện đại, cũng là một
trí thức giàu lòng yêu nước. Ông có phong cách độc đáo và đặc biệt có sở trường về thể bút kí,
tùy bút. Nét đặc sắc trong sáng tác của ông là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa chất trí tuệ và chất
trữ tình, giữa nghị luận sắc bén với suy tư đa chiều được tổng hợp từ vốn kiến thức phong phú
về triết học, văn hóa, lịch sử, địa lý,…
- Ai đã đặt tên cho dòng sông? là tác phẩm tiêu biểu cho phong cách bút kí của Hoàng Phủ
Ngọc Tường. Đến với tác phẩm, người đọc sẽ gặp ở đó dòng sông Hương với vẻ đẹp đầy nữ
tính và rất mực đa tình.
2. Phân tích
* Giải thích ý kiến
- Vẻ đẹp nữ tính: có những vẻ đẹp, phẩm chất của giới nữ (xinh đẹp, mềm mại, dịu dàng, kín
đáo,…)
- Rất mực đa tình: rất giàu tình cảm
→ Ý kiến đề cập đến những vẻ đẹp khác nhau của hình tượng sông Hương trong sự miêu tả
của Hoàng Phủ Ngọc Tường.
* Phân tích vẻ đẹp sông Hương:
- Vẻ đẹp nữ tính:
+ Khi là một cô gái Digan phóng khoáng và man dại với bản lĩnh gan dạ, tâm hồn tự do và
trong sáng. Khi là người mẹ phù sa của một vùng văn hóa xứ sở với một sắc đẹp dịu dàng và
trí tuệ.
+ Khi là một người con gái đẹp mơ màng. Khi là người tài nữ đánh đàn lúc đêm khuya. Khi
được ví như là Kiều, rất Kiều. Khi là người con gái Huế với sắc màu áo cưới vẫn mặc sau tiết
sương giáng.
3
→ Dù ở bất kỳ trạng thái tồn tại nào, sông Hương trong cảm nhận của Hoàng Phủ Ngọc Tường
vẫn đầy nữ tính, dịu dàng, kín đáo nhưng không kém phần mãnh liệt…
- Rất mực đa tình:
+ Cuộc hành trình của sông Hương là cuộc hành trình tìm đến người tình mong đợi. Trong
cuộc hành trình ấy, sông Hương có lúc trầm mặc, có lúc dịu dàng, cũng có lúc mãnh liệt mạnh
mẽ… Song nó chỉ thực vui tươi khi đến ngoại ô thành phố, chỉ yên tâm khi nhìn thấy chiếc cầu
trắng của thành phố in ngần trên nền trời.
Gặp được thành phố, người tình mong đợi, con sông trở nên duyên dáng, ý nhị uốn một cánh
cung rất nhẹ sang Cồn Hến, cái đường cong ấy "như một tiếng vâng không nói ra của tình yêu".
+ Sông Hương qua Huế bỗng ngập ngừng như muốn đi, muốn ở, như những vấn vương của
một nỗi lòng.
+ Sông Hương đã rời khỏi kinh thành lại đột ngột đổi dòng, rẽ ngoặt sang hướng Đông Tây để
gặp lại thành phố 1 lần cuối. Nó là nỗi vương vấn, chút lẳng lơ kín đáo của tình yêu. Như nàng
Kiều trong đêm tình tự, sông Hương chí tình trở lại tìm Kim Trọng của nó,…
* Nghệ thuật:
- Phối hợp kể và tả: biện pháp ẩn dụ, nhân hóa, so sánh; ngôn ngữ giàu chất trữ tình, chất triết
luận.
* Đánh giá:
- Miêu tả sông Hương, Hoàng Phủ Ngọc Tường bộc lộ một vốn hiểu biết phong phú, một trí
tưởng tượng phong phú, bay bổng.
- Đằng sau những dòng văn tài hoa, đậm chất trữ tình là một tấm lòng tha thiết, yêu quê hương.
Loigiaihay.com
Trên đây là phần đầu tài liệu — bấm Đọc sách để xem đầy đủ.