Đề thi vào lớp 6 môn Tiếng Việt trường chuyên Trần Đại Nghĩa năm 2025

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

ĐỀ CHÍNH THỨC

(Đề khảo sát gồm 02 trang)

KÌ KHẢO SÁT TUYỂN SINH VÀO LỚP 6

Khóa ngày 16 tháng 6 năm 2025

Khảo sát năng lực Đọc hiểu và Viết

1. Đọc hiểu (7,0 điểm)

Em hãy đọc bài thơ sau:

Màu tiếng Việt

Mai Quyên

Mẹ ơi cho con hỏi

Tiếng Việt có màu gì

Làm sao con giữ nó

Chẳng mờ dần phai đi

Mẹ nhìn con âu yếm

Chỉ về phía rặng cây

Màu xanh non ngút ngát

Phả vào chiều như say

Ô kìa đôi chim trắng

Liệng tìm trong mênh mông

Có thấy màu tiếng Việt

Vương trên tầng mây không?

Chim lượn vòng chào bé

Kể câu chuyện đường xa

Lời ríu ran như nhắc

Giọng ru hời ngân nga

Có gì như òa vỡ

Trào dâng trong mê say

Mẹ ơi màu tiếng Việt

Ngay trong lòng con đây

Khi con nâng tiếng hát

Tóc bà trắng như mây

Tiếng Việt màu thương nhớ

Cho mi mình cay cay

Tiếng Việt thân thương lắm

Chẳng bao giờ cách xa

Màu quê hương theo mãi

Mỗi nẻo đường con qua.

(Chú dế đêm trăng, NXB Kim Đồng, 2024, tr.44,45)

Thực hiện các yêu cầu sau.

a) Trong khổ thơ đầu, người con hỏi mẹ điều gì?

b) Nêu tác dụng của điệp từ “tiếng Việt” có trong bài thơ.

c) Theo em, tác giả muốn nhắn gửi điều gì qua bài thơ?

d) Nếu được hỏi rằng tiếng Việt có màu gì, em sẽ trả lời như thế nào? Vì sao?

2. Viết (8,0 điểm)

Trong bài thơ, nhân vật người con đã có phát hiện thú vị về khả năng của tiếng Việt

trong việc thể hiện tình cảm yêu thương: “Khi con nâng tiếng hát/ Tóc bà trắng như

mây/ Tiếng Việt màu thương nhớ/Cho mi mình cay cay".

Hãy viết đoạn văn (khoảng 6 - 8 câu) trình bày ý kiến của em về việc dùng những lời

nói tốt đẹp để thể hiện tình cảm yêu thương.

HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT

THỰC HIỆN BỞI BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAIHAY.COM

1. Đọc hiểu (7,0 điểm)

Em hãy đọc bài thơ sau:

Màu tiếng Việt

Mai Quyên

Mẹ ơi cho con hỏi

Tiếng Việt có màu gì

Làm sao con giữ nó

Chẳng mờ dần phai đi

Mẹ nhìn con âu yếm

Chỉ về phía rặng cây

Màu xanh non ngút ngát

Phả vào chiều như say

Ô kìa đôi chim trắng

Liệng tìm trong mênh mông

Có thấy màu tiếng Việt

Vương trên tầng mây không?

Chim lượn vòng chào bé

Kể câu chuyện đường xa

Lời ríu ran như nhắc

Giọng ru hời ngân nga

Có gì như òa vỡ

Trào dâng trong mê say

Mẹ ơi màu tiếng Việt

Ngay trong lòng con đây

Khi con nâng tiếng hát

Tóc bà trắng như mây

Tiếng Việt màu thương nhớ

Cho mi mình cay cay

Tiếng Việt thân thương lắm

Chẳng bao giờ cách xa

Màu quê hương theo mãi

Mỗi nẻo đường con qua.

(Chú dế đêm trăng, NXB Kim Đồng, 2024, tr.44,45)

Thực hiện các yêu cầu sau.

a) Trong khổ thơ đầu, người con hỏi mẹ điều gì?

Phương pháp:

Em đọc khổ thơ đầu để xác định câu hỏi của nhân vật “con” trong bài thơ.

Lời giải chi tiết:

Trong khổ thơ đầu, người con hỏi mẹ: “Tiếng Viết có màu gì; Làm sao con giữ

nó, chẳng mờ dần phai đi.”

b) Nêu tác dụng của điệp từ “tiếng Việt” có trong bài thơ.

Phương pháp:

Em xác định các khổ thơ có chứa từ “tiếng Việt”, dựa vào nội dung, ý nghĩa của

khổ thơ để nêu tác dụng của điệp từ.

Lời giải chi tiết:

Tác dụng của điệp từ “tiếng Việt”: nhấn mạnh (làm nổi bật, khẳng định, ...) tiếng

Việt hiện diện ở mọi nơi trong cuộc sống, thân thương, quen thuộc, gần gũi.

c) Theo em, tác giả muốn nhắn gửi điều gì qua bài thơ?

Phương pháp:

Em nêu lời nhắn gửi của tác giả về giá trị của tiếng Việt và thái độ cần có đối với

tiếng Việt.

Lời giải chi tiết:

Tiếng Việt hiện diện ở khắp mọi nơi trong cuộc sống, tiếng Việt có khả năng biểu

đạt cuộc sống và tình cảm của con người,... Vậy nên chúng ta cần phải có thái độ

tự hào, trân trọng, giữ gìn, yêu thương,... tiếng Việt.

d) Nếu được hỏi rằng tiếng Việt có màu gì, em sẽ trả lời như thế nào? Vì sao?

Phương pháp:

Em trả lời cho câu hỏi “Tiếng Việt có màu gì?” theo góc nhìn, suy nghĩ và trải

nghiệm riêng.

Lời giải chi tiết:

Gợi ý:

Nếu được hỏi tiếng Việt có màu gì, em sẽ trả lời rằng tiếng Việt có màu vàng,

màu của ánh nắng rực rỡ và những cánh đồng lúa chín. Màu vàng tượng trưng

cho sự ấm áp, niềm vui và sức sống mãnh liệt của dân tộc Việt Nam. Qua những

câu ca dao, bài hát ru, hay …