Sáng kiến kinh nghiệm Phương pháp giải một số bài toán về dao động của con lắc lò xo Vật lí lớp 12

PHƯƠNG PHẤP GIẢI MỘT SỐ BÀI TOÁN

VỀ DAO ĐỘNG CON LẮC LÒ XO

A. MỞ ĐẦU 1. Lí do chọn đề tài:

Môn Vật lý là một bộ phận khoa học tự nhiên nghiên cứu về các hiện tượng

vật lý nói chung và dao động nói riêng. Những thành tựu của vật lý được ứng dụng

vào thực tiễn sản xuất và ngược lại chính chính thực tiễn sản xuất đã thúc đẩy

khoa học vật lý phát triển. Vì vậy học vật lý không chỉ đơn thuần là học lý thuyết

vật lý mà phải biết vận dụng lý thuyết vật lý vào giải bài tập. Do đó trong quá trình

giảng dạy người giáo viên phải rèn luyện cho học sinh có được những kỹ năng, kỹ

xảo và thường xuyên vận dụng những hiểu biết đã học để giải quyết những vấn đề

thực tiễn đặt ra.

Bài tập vật lý với tư cách là một phương pháp dạy học, nó có ý nghĩa hết

sức quan trọng trong việc thực hiện nhiệm vụ dạy học vật lý ở nhà trường phổ

thông. Thông qua việc giải tốt các bài tập vật lý các học sinh sẽ có được những

những kỹ năng so sánh, phân tích, tổng hợp … do đó sẽ góp phần to lớn trong việc

phát triển tư duy của học sinh. Hiện nay, trong xu thế đổi mới của ngành giáo dục

về phương pháp giảng dạy cũng như phương pháp kiểm tra đánh giá kết quả giảng

dạy và thi tuyển. Cụ thể là phương pháp kiểm tra đánh giá bằng phương tiện trắc

nghiệm khách quan. Trắc nghiệm khách quan đang trở thành phương pháp chủ đạo

trong kiểm tra đánh giá chất lượng dạy và học trong nhà trường THPT. Điểm đáng

lưu ý là nội dung kiến thức kiểm tra tương đối rộng, đòi hỏi học sinh phải học kĩ,

nắm vững toàn bộ kiến thức của chương trình, tránh học tủ, học lệch và để đạt

được kết quả tốt trong việc kiểm tra, thi tuyển học sinh không những phải nắm

vững kiến thức mà còn đòi hỏi học sinh phải có phản ứng nhanh đối với các dạng

toán, đặc biệt các dạng toán mang tính chất khảo sát mà các em thường gặp.

Với mong muốn tìm được phương pháp giải các bài toán trắc nghiệm một

cách nhanh chóng đồng thời có khả năng trực quan hoá tư duy của học sinh và lôi

cuốn được nhiều học sinh tham gia vào quá trình giải bài tập cũng như giúp một số

học sinh không yêu thích hoặc không giỏi môn vật lý cảm thấy đơn giản hơn trong

việc giải các bài tập trắc nghiệm vật lý, tôi chọn đề tài: “ Phương pháp giải một

số bài toán về dao động của con lắc lò xo “

2. Mục đích nghiên cứu:

Làm quen với công tác nghiên cứu khoa học

Tìm cho mình một phương pháp để tạo ra không khí hứng thú và lôi cuốn

ThuVienDeThi.com

nhiều học sinh tham gia giải các bài tập Vật lý, đồng thời giúp các em đạt được

kết quả cao trong các kỳ thi.

Giúp cho bản thân người dạy cũng như đồng nghiệp bổ sung vào phương pháp dạy học bộ môn của mình một số bài học thực tiễn. 3. Đối tượng nghiên cứu:

Học sinh lớp 12 năm học 2016 – 2017 của trường THPT ATK Tân Trào. 4. Nhiệm vụ nghiên cứu:

Trong đề tài này tôi lần lượt giải quyết các nhiệm vụ sau:

Lý thuyết về dao động con lắc lò xo

Vận dung lý thuyết trên để giải một số bài toán

B. NỘI DUNG 1. Tóm tắt kiến thức cơ bản về con lắc lò xo:

+ Tần số góc:

+ Chu kì: T =

+ Tần số: f =

+ Động năng :

+ Thế năng:

+ Cơ năng: =

+ Lò xo treo thẳng đứng: T =

+ Chiều dài của lò xo:

- hoăc Với : ;

+ Biên độ: A=

+ Lực đàn hồi: - - Nếu > A hoặc Nếu A + Lực hồi phục: Fhp =kx - FhpMax = k.A = - Fhpmin = 0 + Ghép lò xo:

- Ghép nối tiếp: ; ;

- Ghép song song: k = k1+k2 +…; ;

+ Sự tăng giảm khối lượng

m

k  

k m  

 2 2 

m

k T . 2

1 2 1

   

2 . 2 1 v m Wđ 

2 . 2 1 x k Wt 

2 2. 2 1  mA W  2 . 2 1 A k

2 0

.



g k

g m l     g

l0 . 2  

x l l l     0 0

0l l lVTCB    2

min max l l l   A l l l     0 0 max A l l l     0 0 min

2

min max l l 

) ( 0 x l k Fđh   

) ( 0 max A l k Fđh   

) ( 0 min A l k Fđh    0l  0 min  đh F 0l  

A m 2 

..... 1 1 1

2 1

   k k k .... 2 2 2 1 2    T T T ..... 1 1 1

2 2 2 1 2    f f f

..... 1 1 1

2 2 2 1 2    T T T .... 2 2 2 1 2    f f f

2 2 2 1 2 T T T   ThuVienDeThi.com