Giải toán hình học không gian

PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC TƯ DUY SÁNG TẠO CỦA HỌC SINH QUA DẠY HỌC MÔN TOÁN NĂM HỌC 2011-2012

TỔ TOÁN TRƯỜNG THPT CHUYÊN TIỀN GIANG trang 1

GIẢI TOÁN HÌNH HỌC KHÔNG GIAN

Thầy: Lâm Tấn Dũng

Mởđầu

Hình học không gian là môn học khó đối với nhiều học sinh, nhưng nếu biết đưa ra phương pháp giải cho từng dạng toán, kiên trì hướng dẫn học sinh thực hiện theo đúng phương pháp đó, thì việc học và giải toán hình học không gian sẽđỡkhó hơn rất nhiều và mỗi học sinh đều có thểhọc và giải những đềthi đại học phần hình học không gian một cách nhẹnhàng.

BÀI TOÁN 1: Tìm giao tuyến của hai mặt phẳng. Phương pháp:

 Cách 1 Tìm 2 điểm chung của 2 mặt phẳng đó. Điểm chung thứnhất thường dễthấy. Điểm chung thứhai là giao điểm của 2 đường thẳng còn lại, không qua điểm chung thứnhất.  Cách 2

Nếu trong 2 mặt phẳng có chứa 2 đường thẳng // thì chỉcần tìm 1 điểm chung, khi đó giao tuyến sẽđi qua điểm chung và // với 2 đường thẳng này.

BÀI TOÁN 2: Tìm giao điểm của đường thẳng a và mặt phẳng (P) Phương pháp:

Ta tìm giao điểm của a với một đường thẳng b nào đó nằm trong (P). Khi không thấy đường thẳng b, ta thực hiện theo các bước sau:

1 . Tìm một mp(Q) chứa a. 2 . Tìm giao tuyến b của (P) và (Q). 3 . Gọi: A = a b thì: A = a (P).

BÀI TOÁN 3: Chứng minh 3 điểm thẳng hàng. Phương pháp:

Đểchứng minh 3 điểm hay nhiều hơn 3 điểm thẳng hàng ta chứng minh các điểm ấy thuộc 2 mặt phẳng phân biệt.

BÀI TOÁN 4: Chứng minh 3 đường thẳng a, b, c đồng quy. Phương pháp:  Cách 1:

Ta chứng minh giao điểm của 2 đường thẳng này là điểm chung của 2 mp mà giao tuyến là đường thẳng thứba.

Tìm A = a b. Tìm 2 mp (P), (Q), chứa A mà (P) (Q) = c.  Cách 2:

Ta chứng minh: a, b, c không đồng phẳng và cắt nhau từng đôi một.

Một sốphương pháp giải toán Hình Học Không Gian

ThuVienDeThi.com

PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC TƯ DUY SÁNG TẠO CỦA HỌC SINH QUA DẠY HỌC MÔN TOÁN NĂM HỌC 2011-2012

TỔ TOÁN TRƯỜNG THPT CHUYÊN TIỀN GIANG trang 2

BÀI TOÁN 5: Tìm tập hợp giao điểm M của 2 đường thẳng di động a, b. Phương pháp:

Tìm mp(P) cốđịnh chứa a. Tìm mp(Q) cốđịnh chứa b. Tìm c = (P) (Q). Ta có M c. Giới hạn.

BÀI TOÁN 6: Dựng thiết diện của mp(P) và một khối đa diện T. Phương pháp:

Muốn tìm thiết diện của mp(P) và khối đa diện T, ta đi tìm đoạn giao tuyến của mp(P) với các mặt của T. Đểtìm giao tuyến của (P) với các mặt của T, ta thực hiện theo các bước: 1 . Từcác điểm chung có sẵn, xác định giao tuyến đầu tiên của (P) với một mặt của T. 2. Kéo dài giao tuyến đã có, tìm giao điểm với các cạnh của mặt này từđó làm tương tựta tìm được các giao tuyến còn lại, cho tới khi các đoạn giao tuyến khép kín ta sẽcó thiết diện cần dựng.

BÀI TOÁN 7: Chứng minh một đường thẳng a đi qua 1 điểm cốđịnh. Phương pháp:

Ta chứng minh: a = (P) (Q) trong đó (P) là một mặt phẳng cốđịnh và (Q) di động quanh một đường thẳng b cốđịnh. Khi đó a đi qua: I = (P) b.

BÀI TOÁN 8: Chứng minh 2 đường thẳng a, b song song. Phương pháp:  Cách 1

Ta chứng minh: a , b đồng phẳng rồi áp dụng các phương pháp chứng minh // trong hình học phẳng như: Ta lét, đường trung bình, … đểchứng minh: a // b.  Cách 2

Chứng minh: a, b cùng // với một đường thẳng thứba c.  Cách 3

Áp dụng định lý vềgiao tuyến: Nếu hai mặt phẳng cắt nhau và lần lượt chứa hai đường thẳng song song cho trước thì giao tuyến của chúng cùng phương với 2 đường thẳng ấy.

BÀI TOÁN 9: Tìm góc giữa 2 đường thẳng chéo nhau a, b. Phương pháp:

Lấy một điểm O tùy ý. Qua O dựng c // a, d // b. Góc nhọn tạo bởi c và d là góc giữa 2 đường thẳng a, b.  Chú ý: Ta nên chọn O thuộc a hoặc b khi đó ta chỉcần vẽmột đường thẳng // với đường còn lại

BÀI TOÁN 10: Chứng minh đường thẳng a song song với mp(P). Phương pháp:  Cách 1

Ta chứng minh: a // với một đường thẳng b (P). Khi không thấy được b ta làm theo các bước:

Tìm một mp(Q) chứa a. Tìm b = (P) (Q). Chứng minh: b // a.  Cách 2

Chứng minh: a (Q) // (P).

ThuVienDeThi.com