Sách giáo khoa Vật lí 12

Giải Câu hỏi 1 trang 50 SGK Vật lí 12

Bài 12. Áp suất khí theo mô hình động học phân tử. Quan hệ giữa động năng phân tử và nhiệt độ   Đã kiểm chéo

Đề bài

Hãy dùng các hệ thức (12.2) và (12.3) để giải thích tại sao áp suất trong quá trình đẳng tích của một lượng khí xác định tỉ lệ thuận với nhiệt độ tuyệt đối.

Lời giải

Áp dụng hai hệ thức của SGK:

a) Hệ thức (12.2) cho biết áp suất của chất khí liên hệ với động năng tịnh tiến trung bình của phân tử:
p=23μ Eđ‾p=\frac{2}{3}\mu\,\overline{E_\text{đ}}
trong đó μ=NV\mu=\dfrac{N}{V} là số phân tử trong một đơn vị thể tích (mật độ phân tử), còn Eđ‾\overline{E_\text{đ}} là động năng tịnh tiến trung bình của một phân tử.

b) Hệ thức (12.3) cho biết động năng tịnh tiến trung bình của phân tử tỉ lệ thuận với nhiệt độ tuyệt đối:
Eđ‾=32kT\overline{E_\text{đ}}=\frac{3}{2}kT
với kk là hằng số Boltzmann.

c) Thay (12.3) vào (12.2):
p=23μ⋅32kT=μkT=NV kT.p=\frac{2}{3}\mu\cdot\frac{3}{2}kT=\mu kT=\frac{N}{V}\,kT.

d) Xét một lượng khí xác định thực hiện quá trình đẳng tích:
- Số phân tử NN không đổi (lượng khí xác định),
- Thể tích VV không đổi (đẳng tích),
- kk là hằng số.

Do đó NVk\dfrac{N}{V}k là một hằng số, nên
p=(NVk)T=hằng số×T.p=\left(\frac{N}{V}k\right)T=\text{hằng số}\times T.

Vậy trong quá trình đẳng tích của một lượng khí xác định, áp suất pp tỉ lệ thuận với nhiệt độ tuyệt đối TT (đpcm).

Đáp số

p=μkT=NVkTp=\mu kT=\dfrac{N}{V}kT; khi đẳng tích NVk=\dfrac{N}{V}k= hằng số nên p∝Tp\propto T — đpcm

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.