Sách giáo khoa Vật lí 11

Giải Câu hỏi trang 61 SGK Vật lí 11

Bài 16. Lực tương tác giữa các điện tích   Đã kiểm chéo

Đề bài

Em đã biết các điện tích cùng dấu đẩy nhau, khác dấu hút nhau. Theo em, độ lớn của lực tương tác giữa hai điện tích phụ thuộc như thế nào vào độ lớn của các điện tích và khoảng cách giữa chúng?

Lời giải

Đây là câu hỏi dự đoán trước khi học định luật Coulomb, dựa trên hiểu biết ban đầu và tương tự với các loại lực đã biết.

a) Phụ thuộc vào độ lớn của các điện tích

Mỗi điện tích là nguồn gây ra lực tương tác. Vì vậy, có thể dự đoán: độ lớn của lực tương tác giữa hai điện tích càng lớn khi độ lớn của mỗi điện tích càng lớn. Nói cách khác, lực tỉ lệ thuận với độ lớn của từng điện tích q1q_1 và q2q_2 (tỉ lệ với tích q1q2q_1 q_2).

b) Phụ thuộc vào khoảng cách giữa hai điện tích

Khi đưa hai điện tích lại gần nhau thì chúng hút (hoặc đẩy) nhau mạnh hơn, khi đưa ra xa thì tương tác yếu đi. Vì vậy, có thể dự đoán: độ lớn của lực tương tác càng lớn khi khoảng cách rr giữa hai điện tích càng nhỏ, tức là lực giảm nhanh khi khoảng cách tăng (tỉ lệ nghịch với khoảng cách, cụ thể tỉ lệ nghịch với r2r^2).

Kết luận: Độ lớn lực tương tác giữa hai điện tích tỉ lệ thuận với độ lớn của mỗi điện tích và giảm dần khi khoảng cách giữa chúng tăng lên. Dự đoán này sẽ được kiểm chứng bằng thí nghiệm và phát biểu chính xác qua định luật Coulomb: F=k∣q1q2∣r2F = k\dfrac{|q_1 q_2|}{r^2}.

Đáp số

Lực tỉ lệ thuận với độ lớn của mỗi điện tích (q1q_1, q2q_2): điện tích càng lớn, lực càng lớnLực giảm khi khoảng cách rr tăng (tỉ lệ nghịch với r2r^2): càng xa, lực càng yếu

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.