Giải Bài 3 trang 57 SGK Vật lí 11
Đề bài
Trong một thí nghiệm Young về giao thoa ánh sáng, hai khe được chiếu bằng ánh sáng đơn sắc. Khoảng cách giữa hai khe là 0,6 mm. Khoảng vân trên màn quan sát đo được là 1 mm. Từ vị trí ban đầu, nếu tịnh tiến màn quan sát một đoạn 25 cm lại gần mặt phẳng chứa hai khe thì khoảng vân mới trên màn là 0,8 mm. Tính bước sóng của ánh sáng dùng trong thí nghiệm.
Lời giải
Phân tích. Trong thí nghiệm Young, khoảng vân được xác định bởi công thức
trong đó là khoảng cách giữa hai khe, là khoảng cách từ mặt phẳng hai khe đến màn, là bước sóng ánh sáng.
Dữ kiện: .
Bước 1 — Khoảng vân lúc đầu. Với khoảng cách màn ban đầu :
Bước 2 — Khoảng vân sau khi dịch màn lại gần. Dịch màn lại gần hai khe một đoạn nên khoảng cách màn mới là :
Bước 3 — Tìm . Lập tỉ số và (vì và không đổi):
Suy ra
Bước 4 — Tính bước sóng. Thay vào :
Vậy (ánh sáng màu lam — chàm, hợp lí).
Kiểm tra lại bằng số liệu thứ hai :
Hai cách cho cùng một kết quả nên đáp số đúng.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.