Giải Câu hỏi trang 22 SGK Vật lí 10
Đề bài
Hãy dùng bản đồ Việt Nam và hệ toạ độ địa lí, xác định vị trí của thành phố Hải Phòng so với vị trí của Thủ đô Hà Nội.
Lời giải
Phân tích. Đây là bài vận dụng khái niệm *vật mốc* và *hệ toạ độ* để xác định vị trí một vật. Ta chọn Thủ đô Hà Nội làm vật mốc (gốc), dùng hệ toạ độ địa lí trên bản đồ (kinh tuyến chỉ kinh độ, vĩ tuyến chỉ vĩ độ) rồi so sánh toạ độ của Hải Phòng với Hà Nội.
Bước 1. Đọc toạ độ địa lí của hai thành phố
Dóng vị trí mỗi thành phố tới kinh tuyến, vĩ tuyến gần nhất (giá trị gần đúng):
- Thủ đô Hà Nội (gốc): ; .
- Thành phố Hải Phòng: ; .
Bước 2. So sánh toạ độ (xác định phương)
- Kinh độ: () Hải Phòng lệch về phía Đông, lệch .
- Vĩ độ: () Hải Phòng lệch về phía Nam, lệch .
Bước 3. Ước tính khoảng cách đường chim bay (độ dịch chuyển)
Đổi độ lệch toạ độ ra kilômét (ở vĩ độ B):
- vĩ độ nên (về Nam).
- kinh độ nên (về Đông).
Độ lớn độ dịch chuyển:
Góc chếch so với hướng chính Đông:
Kết luận. Nhờ có vật mốc (Hà Nội) và hệ toạ độ địa lí, ta xác định được: thành phố Hải Phòng nằm ở phía Đông, hơi chếch về Nam của Thủ đô Hà Nội (chỉ lệch khoảng so với hướng chính Đông), cách Hà Nội khoảng theo đường chim bay.
*Lưu ý:* Thành phần lệch về Đông () lớn hơn hẳn thành phần lệch về Nam (), nên nói "Đông Nam" là chưa chính xác — đúng hơn là phía Đông, hơi lệch Nam.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.