Sách giáo khoa Vật lí 10

Giải Câu hỏi 1 trang 41 SGK Vật lí 10

Bài 9. Chuyển động thẳng biến đổi đều   Đã kiểm chéo

Đề bài

Từ các đồ thị trong Hình 9.1:

a) Hãy viết công thức về mối liên hệ giữa vv với aa và tt của từng chuyển động ứng với từng đồ thị trong Hình 9.1.

b) Chuyển động nào là chuyển động nhanh dần đều, chậm dần đều?

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 41 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 9.1 gồm ba đồ thị vận tốc – thời gian (trục tung vv, trục hoành tt) của chuyển động thẳng biến đổi đều. Đồ thị a): đường thẳng đi lên xuất phát từ gốc O, vận tốc ban đầu bằng 0 và tăng đều theo thời gian. Đồ thị b): đường thẳng đi lên xuất phát từ một giá trị v0>0v_0 > 0 trên trục tung, vận tốc tăng đều theo thời gian. Đồ thị c): đường thẳng đi xuống xuất phát từ một giá trị v0>0v_0 > 0 trên trục tung, vận tốc giảm đều theo thời gian.

Lời giải

a) Công thức liên hệ giữa vv với aa và tt của từng đồ thị

Công thức vận tốc tổng quát của chuyển động thẳng biến đổi đều:
v=v0+atv = v_0 + at

- Đồ thị a): Đường thẳng đi lên xuất phát từ gốc O nên vận tốc ban đầu v0=0v_0 = 0; vận tốc tăng đều nên a>0a > 0.
v=atv = at

- Đồ thị b): Đường thẳng đi lên xuất phát từ giá trị v0>0v_0 > 0 trên trục tung; vận tốc tăng đều nên a>0a > 0.
v=v0+atv = v_0 + at

- Đồ thị c): Đường thẳng đi xuống xuất phát từ giá trị v0>0v_0 > 0 trên trục tung; vận tốc giảm đều nên gia tốc ngược chiều vận tốc, a<0a < 0.
v=v0−at(a>0 là độ lớn gia tốc)v = v_0 - at \quad (a > 0 \text{ là độ lớn gia tốc})

b) Xác định chuyển động nhanh dần đều, chậm dần đều

Dựa vào dấu hiệu: vận tốc tăng đều theo thời gian (vv và aa cùng chiều) thì nhanh dần đều; vận tốc giảm đều (vv và aa ngược chiều) thì chậm dần đều.

- Đồ thị a) và b): vận tốc tăng đều theo thời gian → chuyển động nhanh dần đều.
- Đồ thị c): vận tốc giảm đều theo thời gian → chuyển động chậm dần đều.

Đáp số

a) Đồ thị a): v=atv = at; đồ thị b): v=v0+atv = v_0 + at; đồ thị c): v=v0−atv = v_0 - atb) Nhanh dần đều: a) và b); chậm dần đều: c)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.