Giải Mở đầu trang 7 SGK Vật lí 10
Đề bài
Hình bên là các nhà vật lí tiêu biểu cho mỗi giai đoạn phát triển khoa học và công nghệ của nhân loại. Em đã biết gì về các nhà khoa học này?
Ảnh chân dung ba nhà vật lí tiêu biểu kèm chú thích: Galilei (Ga-li-lê) (1564 – 1642) – Cha đẻ của phương pháp thực nghiệm; Newton (Niu-tơn) (1642 – 1727) – Người tìm ra định luật vạn vật hấp dẫn; Einstein (Anh-xtanh) (1879 – 1955) – Người tìm ra thuyết tương đối và công thức .
Lời giải
Hình giới thiệu ba nhà vật lí tiêu biểu cho ba giai đoạn phát triển của khoa học và công nghệ. Dựa vào chú thích và kiến thức đã biết, có thể giới thiệu về mỗi nhà khoa học như sau:
a) Ga-li-lê (Galilei, 1564 – 1642)
Ông là nhà vật lí, nhà thiên văn học người I-ta-li-a, được coi là cha đẻ của phương pháp thực nghiệm. Ông đề cao việc dùng thí nghiệm và quan sát để kiểm chứng các kết luận khoa học thay vì chỉ dựa vào suy luận. Ga-li-lê nghiên cứu về chuyển động rơi của các vật, chế tạo và dùng kính thiên văn để quan sát bầu trời (phát hiện các vệ tinh của Sao Mộc, các miệng núi trên Mặt Trăng…), ủng hộ thuyết nhật tâm (Mặt Trời là trung tâm). Giai đoạn của ông đánh dấu sự ra đời của vật lí thực nghiệm.
b) Niu-tơn (Newton, 1642 – 1727)
Ông là nhà vật lí, nhà toán học người Anh, người tìm ra định luật vạn vật hấp dẫn. Ngoài ra ông còn xây dựng ba định luật về chuyển động (các định luật Niu-tơn), đặt nền móng cho cơ học cổ điển. Niu-tơn còn có nhiều đóng góp về quang học và toán học (phép tính vi phân, tích phân). Giai đoạn của ông gắn với sự hình thành của vật lí cổ điển.
c) Anh-xtanh (Einstein, 1879 – 1955)
Ông là nhà vật lí lí thuyết, người tìm ra thuyết tương đối và hệ thức nổi tiếng giữa khối lượng và năng lượng . Thuyết tương đối của ông làm thay đổi cách hiểu về không gian, thời gian, khối lượng và năng lượng, mở ra giai đoạn vật lí hiện đại. Ông được xem là một trong những nhà khoa học vĩ đại nhất của thế kỉ XX.
Nhận xét chung: Ba nhà khoa học tiêu biểu cho ba giai đoạn phát triển của vật lí: Ga-li-lê mở đầu cho vật lí thực nghiệm, Niu-tơn hoàn thiện vật lí cổ điển, còn Anh-xtanh mở ra vật lí hiện đại.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.