Sách giáo khoa Toán 9 Tập hai

Giải Bài 7.5 trang 37 SGK Toán 9

Bài tập cuối chương VII   Đã kiểm chéo

Đề bài

Bảng thống kê sau cho biết số lượng các thiên tai xảy ra tại Việt Nam giai đoạn 1990 – 2021.

| Loại thiên tai | Hạn hán | Bệnh dịch | Lũ lụt | Sạt lở đất | Bão |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Số lượng | 6 | 9 | 71 | 6 | 94 |

(Theo vietnam.opendevelopmentmekong.net)

Vẽ biểu đồ tần số dạng cột và biểu đồ tần số dạng đoạn thẳng biểu diễn bảng thống kê trên.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 37 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Bảng thống kê số lượng thiên tai tại Việt Nam giai đoạn 1990 – 2021: Hạn hán 6; Bệnh dịch 9; Lũ lụt 71; Sạt lở đất 6; Bão 94.

Lời giải

Bước 1. Lập bảng tần số.

Từ bảng thống kê, ta có tần số (số lượng) của mỗi loại thiên tai trong giai đoạn 1990 – 2021:

| Loại thiên tai | Hạn hán | Bệnh dịch | Lũ lụt | Sạt lở đất | Bão |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Tần số | 66 | 99 | 7171 | 66 | 9494 |

a) Biểu đồ tần số dạng cột.

- Trục ngang (trục hoành) ghi tên các loại thiên tai: Hạn hán, Bệnh dịch, Lũ lụt, Sạt lở đất, Bão.
- Trục đứng (trục tung) biểu diễn tần số (số lượng thiên tai); chọn thang chia đều, chẳng hạn mỗi khoảng ứng với 1010 đơn vị, từ 00 đến 100100.
- Trên mỗi loại thiên tai, dựng một cột hình chữ nhật có chiều cao bằng tần số tương ứng: Hạn hán 66; Bệnh dịch 99; Lũ lụt 7171; Sạt lở đất 66; Bão 9494. Các cột có bề rộng bằng nhau và đặt cách đều nhau.

Mô tả chiều cao các cột (đơn vị: số lượng):

```
Số lượng
100 | ┌──┐
90 | │94│
80 | ┌──┐ │ │
70 | │71│ │ │
60 | │ │ │ │
50 | │ │ │ │
40 | │ │ │ │
30 | │ │ │ │
20 | │ │ │ │
10 | ┌──┐ ┌──┐ ┌──┐ │ │ │ │
6 | │6 │ │9 │ │6 │ │ │ │ │
0 └─┴──┴──┴──┴──────────┴──┴─┴──┴──────────┴──┴──
Hạn Bệnh Lũ lụt Sạt lở Bão
hán dịch đất
```

b) Biểu đồ tần số dạng đoạn thẳng.

- Vẽ hai trục như ở câu a): trục ngang ghi tên các loại thiên tai, trục đứng ghi tần số.
- Với mỗi loại thiên tai, xác định một điểm có tung độ bằng tần số tương ứng, tức các điểm ứng với các giá trị 6; 9; 71; 6; 946;\ 9;\ 71;\ 6;\ 94.
- Nối liên tiếp các điểm đó bằng các đoạn thẳng, theo thứ tự: Hạn hán (6)→(6) \to Bệnh dịch (9)→(9) \to Lũ lụt (71)→(71) \to Sạt lở đất (6)→(6) \to Bão (94)(94), ta được biểu đồ tần số dạng đoạn thẳng.

Mô tả đường gấp khúc nối các điểm (tung độ lần lượt 6, 9, 71, 6, 946,\ 9,\ 71,\ 6,\ 94):

```
Số lượng
100 | • 94
90 | ╱
80 | ╱
70 | • 71 ╱
60 | ╱ ╲ ╱
50 | ╱ ╲ ╱
40 | ╱ ╲ ╱
30 | ╱ ╲ ╱
20 | ╱ ╲ ╱
10 | •6──────•9──────╱ ╲ ╱
0 └──┼───────┼───────┼───────────•6──────────
Hạn Bệnh Lũ lụt Sạt lở Bão
hán dịch đất
```

Nhận xét (kiểm tra lại): Cả hai biểu đồ đều cho thấy Bão là loại thiên tai xảy ra nhiều nhất (9494), tiếp đến là Lũ lụt (7171); Hạn hán và Sạt lở đất xảy ra ít nhất (cùng 66). Các giá trị khớp với bảng thống kê đã cho.

Đáp số

Vẽ biểu đồ cột với chiều cao các cột lần lượt là 6; 9; 71; 6; 94Vẽ biểu đồ đoạn thẳng nối các điểm có tung độ lần lượt 6; 9; 71; 6; 94

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.