Sách giáo khoa Toán 9 Tập một

Giải Bài 1.7 trang 16 SGK Toán 9

Bài 2. Giải hệ hai phương trình bậc nhất hai ẩn   Đã kiểm chéo

Đề bài

Giải các hệ phương trình sau bằng phương pháp cộng đại số:

a) {3x+2y=62x−2y=14;\begin{cases} 3x + 2y = 6 \\ 2x - 2y = 14; \end{cases}
b) {0,3x+0,5y=31,5x−2y=1,5;\begin{cases} 0,3x + 0,5y = 3 \\ 1,5x - 2y = 1,5; \end{cases}
c) {−2x+6y=83x−9y=−12.\begin{cases} -2x + 6y = 8 \\ 3x - 9y = -12. \end{cases}

Lời giải

a) {3x+2y=62x−2y=14\begin{cases} 3x + 2y = 6 \\ 2x - 2y = 14 \end{cases}

Cộng từng vế hai phương trình để khử yy:

(3x+2y)+(2x−2y)=6+14⇒5x=20⇒x=4.(3x + 2y) + (2x - 2y) = 6 + 14 \Rightarrow 5x = 20 \Rightarrow x = 4.

Thế x=4x = 4 vào phương trình thứ nhất: 3⋅4+2y=6⇒2y=−6⇒y=−3.3 \cdot 4 + 2y = 6 \Rightarrow 2y = -6 \Rightarrow y = -3.

Thử lại: 2⋅4−2⋅(−3)=8+6=142 \cdot 4 - 2 \cdot (-3) = 8 + 6 = 14 (đúng).

Vậy hệ có nghiệm duy nhất (x;y)=(4;−3)(x; y) = (4; -3).

b) {0,3x+0,5y=31,5x−2y=1,5\begin{cases} 0{,}3x + 0{,}5y = 3 \\ 1{,}5x - 2y = 1{,}5 \end{cases}

Nhân hai vế của phương trình thứ nhất với 55 để hệ số của xx bằng nhau:

{1,5x+2,5y=151,5x−2y=1,5\begin{cases} 1{,}5x + 2{,}5y = 15 \\ 1{,}5x - 2y = 1{,}5 \end{cases}

Trừ từng vế hai phương trình để khử xx:

(1,5x+2,5y)−(1,5x−2y)=15−1,5⇒4,5y=13,5⇒y=3.(1{,}5x + 2{,}5y) - (1{,}5x - 2y) = 15 - 1{,}5 \Rightarrow 4{,}5y = 13{,}5 \Rightarrow y = 3.

Thế y=3y = 3 vào phương trình 0,3x+0,5y=30{,}3x + 0{,}5y = 3: 0,3x+1,5=3⇒0,3x=1,5⇒x=5.0{,}3x + 1{,}5 = 3 \Rightarrow 0{,}3x = 1{,}5 \Rightarrow x = 5.

Thử lại: 1,5⋅5−2⋅3=7,5−6=1,51{,}5 \cdot 5 - 2 \cdot 3 = 7{,}5 - 6 = 1{,}5 (đúng).

Vậy hệ có nghiệm duy nhất (x;y)=(5;3)(x; y) = (5; 3).

c) {−2x+6y=83x−9y=−12\begin{cases} -2x + 6y = 8 \\ 3x - 9y = -12 \end{cases}

Nhân hai vế của phương trình thứ nhất với 33 và phương trình thứ hai với 22 để hệ số của xx đối nhau:

{−6x+18y=246x−18y=−24\begin{cases} -6x + 18y = 24 \\ 6x - 18y = -24 \end{cases}

Cộng từng vế hai phương trình:

(−6x+18y)+(6x−18y)=24+(−24)⇒0x+0y=0.(-6x + 18y) + (6x - 18y) = 24 + (-24) \Rightarrow 0x + 0y = 0.

Đẳng thức 0=00 = 0 luôn đúng với mọi x,yx, y, nên hệ có vô số nghiệm.

Các nghiệm của hệ là tất cả các cặp (x;y)(x; y) thỏa mãn −2x+6y=8-2x + 6y = 8, tức là x=3y−4x = 3y - 4 với yy tùy ý.

Vậy hệ có vô số nghiệm, xác định bởi {y∈Rx=3y−4\begin{cases} y \in \mathbb{R} \\ x = 3y - 4 \end{cases}

Đáp số

(x;y)=(4;−3)(x; y) = (4; -3)(x;y)=(5;3)(x; y) = (5; 3)Hệ có vô số nghiệm: x=3y−4x = 3y - 4 với yy tùy ý

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.