Sách giáo khoa Toán 8 Tập hai

Giải Bài 9.46 trang 111 SGK Toán 8

Bài tập cuối chương IX   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho tam giác ABCABC vuông tại AA và các điểm DD, EE, FF như Hình 9.77 sao cho ADAD là phân giác của góc BACBAC, DEDE và DFDF lần lượt vuông góc với ACAC và BCBC.

Chứng minh rằng:

a) BDBC=ABAB+AC\dfrac{BD}{BC} = \dfrac{AB}{AB + AC}, từ đó suy ra AE=AB⋅ACAB+ACAE = \dfrac{AB \cdot AC}{AB + AC};

b) △DFC∽△ABC\triangle DFC \backsim \triangle ABC;

c) DF=DBDF = DB.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 111 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 9.77: Tam giác ABC vuông tại A, với B ở góc dưới trái, C ở góc dưới phải, A ở trên. D nằm trên cạnh BC (đáy ngang), giữa B và C. AD là tia phân giác của góc BAC (có dấu vuông/ký hiệu góc tại A). F nằm trên cạnh AC, DF vuông góc với BC tại D (ký hiệu góc vuông tại D). E nằm trên AC, DE vuông góc với AC tại E (ký hiệu góc vuông tại E). Thứ tự trên AC từ A xuống C: A, F, E, C.

Lời giải

## a) Chứng minh BDBC=ABAB+AC\dfrac{BD}{BC}=\dfrac{AB}{AB+AC} và suy ra AE=AB⋅ACAB+ACAE=\dfrac{AB\cdot AC}{AB+AC}

• Tỉ số BDBC\dfrac{BD}{BC}.

Trong tam giác ABCABC, ADAD là đường phân giác của góc AA (với DD nằm trên BCBC). Theo tính chất đường phân giác của tam giác:
BDDC=ABAC.\frac{BD}{DC}=\frac{AB}{AC}.

Theo tính chất dãy tỉ số bằng nhau:
BDAB=DCAC=BD+DCAB+AC=BCAB+AC.\frac{BD}{AB}=\frac{DC}{AC}=\frac{BD+DC}{AB+AC}=\frac{BC}{AB+AC}.

Từ BDAB=BCAB+AC\dfrac{BD}{AB}=\dfrac{BC}{AB+AC} ta được:
BDBC=ABAB+AC(đpcm).\boxed{\dfrac{BD}{BC}=\dfrac{AB}{AB+AC}}\qquad(\text{đpcm}).

Đồng thời cũng suy ra DCBC=ACAB+AC\dfrac{DC}{BC}=\dfrac{AC}{AB+AC}.

• Tính AEAE.

Vì BAC^=90∘\widehat{BAC}=90^\circ nên AB⊥ACAB\perp AC. Lại có DE⊥ACDE\perp AC (tại EE). Hai đường thẳng ABAB và DEDE cùng vuông góc với ACAC nên DE∥ABDE\parallel AB.

Xét tam giác CABCAB có DE∥ABDE\parallel AB (với E∈CAE\in CA, D∈CBD\in CB). Theo định lí Thalès:
CECA=CDCB=ACAB+AC.\frac{CE}{CA}=\frac{CD}{CB}=\frac{AC}{AB+AC}.

Suy ra:
CE=CA⋅ACAB+AC=AC2AB+AC.CE=CA\cdot\frac{AC}{AB+AC}=\frac{AC^{2}}{AB+AC}.

Do EE nằm trên ACAC nên:
AE=AC−CE=AC−AC2AB+AC=AC(AB+AC)−AC2AB+AC=AB⋅ACAB+AC.AE=AC-CE=AC-\frac{AC^{2}}{AB+AC}=\frac{AC(AB+AC)-AC^{2}}{AB+AC}=\frac{AB\cdot AC}{AB+AC}.

Vậy AE=AB⋅ACAB+AC\boxed{AE=\dfrac{AB\cdot AC}{AB+AC}} (đpcm).

##

b) Chứng minh △DFC∽△ABC\triangle DFC\backsim\triangle ABC

Vì DF⊥BCDF\perp BC tại DD nên FDC^=90∘=BAC^\widehat{FDC}=90^\circ=\widehat{BAC}.

Xét hai tam giác DFCDFC và ABCABC có:

- FDC^=BAC^=90∘\widehat{FDC}=\widehat{BAC}=90^\circ;
- FCD^=BCA^\widehat{FCD}=\widehat{BCA} (góc CC chung).

Do đó △DFC∽△ABC\triangle DFC\backsim\triangle ABC (g.g). (đpcm)

##

c) Chứng minh DF=DBDF=DB

Từ △DFC∽△ABC\triangle DFC\backsim\triangle ABC (câu

b) ta có tỉ số đồng dạng:
DFAB=DCAC.\frac{DF}{AB}=\frac{DC}{AC}.

Suy ra:
DF=AB⋅DCAC.DF=AB\cdot\frac{DC}{AC}.

Theo câu a), DCBC=ACAB+AC\dfrac{DC}{BC}=\dfrac{AC}{AB+AC} nên DC=AC⋅BCAB+ACDC=\dfrac{AC\cdot BC}{AB+AC}, do đó:
DCAC=BCAB+AC ⇒ DF=AB⋅BCAB+AC=AB⋅BCAB+AC.\frac{DC}{AC}=\frac{BC}{AB+AC}\ \Rightarrow\ DF=AB\cdot\frac{BC}{AB+AC}=\frac{AB\cdot BC}{AB+AC}.

Mặt khác, cũng từ câu a):
DBBC=ABAB+AC ⇒ DB=AB⋅BCAB+AC.\frac{DB}{BC}=\frac{AB}{AB+AC}\ \Rightarrow\ DB=\frac{AB\cdot BC}{AB+AC}.

So sánh hai kết quả:
DF=AB⋅BCAB+AC=DB.DF=\frac{AB\cdot BC}{AB+AC}=DB.

Vậy DF=DBDF=DB (đpcm).

Đáp số

đpcm (suy ra AE=AB⋅ACAB+ACAE=\dfrac{AB\cdot AC}{AB+AC})đpcmđpcm (DF=DB=AB⋅BCAB+ACDF=DB=\dfrac{AB\cdot BC}{AB+AC})

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.