Sách giáo khoa Toán 8 Tập một

Giải Bài 1 trang 114 SGK Toán 8

Thực hành sử dụng phần mềm GeoGebra   Đã kiểm chéo

Đề bài

Tính:
(3x2y+5xy−2)(4x+3y)−6x2(2xy+32y2+103y).(3x^2y + 5xy - 2)(4x + 3y) - 6x^2\left(2xy + \dfrac{3}{2}y^2 + \dfrac{10}{3}y\right).

Lời giải

Ta thực hiện phép nhân rồi thu gọn.

Bước 1. Nhân đa thức (3x2y+5xy−2)(3x^2y + 5xy - 2) với (4x+3y)(4x + 3y):

(3x2y+5xy−2)(4x+3y)(3x^2y + 5xy - 2)(4x + 3y)
=3x2y⋅4x+3x2y⋅3y+5xy⋅4x+5xy⋅3y−2⋅4x−2⋅3y= 3x^2y\cdot 4x + 3x^2y\cdot 3y + 5xy\cdot 4x + 5xy\cdot 3y - 2\cdot 4x - 2\cdot 3y
=12x3y+9x2y2+20x2y+15xy2−8x−6y.= 12x^3y + 9x^2y^2 + 20x^2y + 15xy^2 - 8x - 6y.

Bước 2. Nhân đơn thức 6x26x^2 với (2xy+32y2+103y)\left(2xy + \dfrac{3}{2}y^2 + \dfrac{10}{3}y\right):

6x2(2xy+32y2+103y)6x^2\left(2xy + \dfrac{3}{2}y^2 + \dfrac{10}{3}y\right)
=6x2⋅2xy+6x2⋅32y2+6x2⋅103y= 6x^2\cdot 2xy + 6x^2\cdot \dfrac{3}{2}y^2 + 6x^2\cdot \dfrac{10}{3}y
=12x3y+9x2y2+20x2y.= 12x^3y + 9x^2y^2 + 20x^2y.

Bước 3. Lấy kết quả Bước 1 trừ kết quả Bước 2:

(12x3y+9x2y2+20x2y+15xy2−8x−6y)−(12x3y+9x2y2+20x2y)\big(12x^3y + 9x^2y^2 + 20x^2y + 15xy^2 - 8x - 6y\big) - \big(12x^3y + 9x^2y^2 + 20x^2y\big)
=15xy2−8x−6y.= 15xy^2 - 8x - 6y.

Các hạng tử 12x3y, 9x2y2, 20x2y12x^3y,\ 9x^2y^2,\ 20x^2y triệt tiêu, chỉ còn lại:

15xy2−8x−6y.15xy^2 - 8x - 6y.

Kiểm tra lại (thay x=1, y=1x = 1,\ y = 1): Biểu thức ban đầu =(3+5−2)(4+3)−6(2+32+103)=6⋅7−6⋅356=42−35=7.= (3+5-2)(4+3) - 6\left(2+\dfrac{3}{2}+\dfrac{10}{3}\right) = 6\cdot 7 - 6\cdot\dfrac{35}{6} = 42 - 35 = 7. Kết quả thu gọn =15−8−6=1= 15 - 8 - 6 = 1... thử lại: 15(1)(1)−8(1)−6(1)=15−8−6=1≠715(1)(1) - 8(1) - 6(1) = 15 - 8 - 6 = 1 \neq 7? Xem lại: 2+32+103=12+9+206=4162 + \dfrac{3}{2} + \dfrac{10}{3} = \dfrac{12+9+20}{6} = \dfrac{41}{6}, nên 6⋅416=416\cdot\dfrac{41}{6} = 41, vậy biểu thức ban đầu =42−41=1= 42 - 41 = 1. Trùng với 15−8−6=115 - 8 - 6 = 1. ✓

Đáp số

15xy2−8x−6y15xy^2 - 8x - 6y

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.