Sách giáo khoa Toán 8 Tập hai

Giải Bài 6.15 trang 14 SGK Toán 8

Bài tập cuối bài (Quy đồng mẫu thức nhiều phân thức)   Đã kiểm chéo

Đề bài

Quy đồng mẫu thức các phân thức sau:

a) 14xy2\dfrac{1}{4xy^2} và 56x2y\dfrac{5}{6x^2y};

b) 94x2−36\dfrac{9}{4x^2-36} và 1x2+6x+9\dfrac{1}{x^2+6x+9}.

Lời giải

a) Phân tích các mẫu thức:

- 4xy2=22⋅x⋅y24xy^2 = 2^2 \cdot x \cdot y^2
- 6x2y=2⋅3⋅x2⋅y6x^2y = 2 \cdot 3 \cdot x^2 \cdot y

Mẫu thức chung (MTC): lấy BCNN của phần hệ số là BCNN(4,6)=12\mathrm{BCNN}(4,6)=12, phần biến lấy lũy thừa cao nhất là x2x^2 và y2y^2. Vậy:

MTC=12x2y2\text{MTC} = 12x^2y^2

Nhân tử phụ: 12x2y2:4xy2=3x12x^2y^2 : 4xy^2 = 3x và 12x2y2:6x2y=2y12x^2y^2 : 6x^2y = 2y.

Quy đồng:

14xy2=1⋅3x4xy2⋅3x=3x12x2y2\dfrac{1}{4xy^2} = \dfrac{1 \cdot 3x}{4xy^2 \cdot 3x} = \dfrac{3x}{12x^2y^2}

56x2y=5⋅2y6x2y⋅2y=10y12x2y2\dfrac{5}{6x^2y} = \dfrac{5 \cdot 2y}{6x^2y \cdot 2y} = \dfrac{10y}{12x^2y^2}

b) Phân tích các mẫu thức thành nhân tử:

- 4x2−36=4(x2−9)=4(x−3)(x+3)4x^2 - 36 = 4(x^2 - 9) = 4(x-3)(x+3)
- x2+6x+9=(x+3)2x^2 + 6x + 9 = (x+3)^2

Mẫu thức chung: MTC=4(x−3)(x+3)2\text{MTC} = 4(x-3)(x+3)^2.

Nhân tử phụ: 4(x−3)(x+3)24(x−3)(x+3)=x+3\dfrac{4(x-3)(x+3)^2}{4(x-3)(x+3)} = x+3 và 4(x−3)(x+3)2(x+3)2=4(x−3)\dfrac{4(x-3)(x+3)^2}{(x+3)^2} = 4(x-3).

Quy đồng:

94x2−36=94(x−3)(x+3)=9(x+3)4(x−3)(x+3)2\dfrac{9}{4x^2-36} = \dfrac{9}{4(x-3)(x+3)} = \dfrac{9(x+3)}{4(x-3)(x+3)^2}

1x2+6x+9=1(x+3)2=4(x−3)4(x−3)(x+3)2\dfrac{1}{x^2+6x+9} = \dfrac{1}{(x+3)^2} = \dfrac{4(x-3)}{4(x-3)(x+3)^2}

Đáp số

3x12x2y2\dfrac{3x}{12x^2y^2} và 10y12x2y2\dfrac{10y}{12x^2y^2} (MTC =12x2y2=12x^2y^2)9(x+3)4(x−3)(x+3)2\dfrac{9(x+3)}{4(x-3)(x+3)^2} và 4(x−3)4(x−3)(x+3)2\dfrac{4(x-3)}{4(x-3)(x+3)^2} (MTC =4(x−3)(x+3)2=4(x-3)(x+3)^2)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.