Sách giáo khoa Toán 7 Tập hai

Giải Tranh luận trang 5 SGK Toán 7

Bài 20. Tỉ lệ thức   Đã kiểm chéo

Đề bài

Vuông: "Tỉ lệ thức là một đẳng thức giữa hai phân số mà thôi."
Tròn: "Điều này có đúng không nhỉ?"
Em hãy giúp Vuông trả lời câu hỏi trên nhé!

Lời giải

Trả lời: Bạn Vuông nói *chưa đúng*.

a) Nhắc lại khái niệm tỉ lệ thức (SGK Toán 7 – Kết nối tri thức)

Tỉ lệ thức là đẳng thức của hai tỉ số ab=cd\dfrac{a}{b} = \dfrac{c}{d}.

Như vậy, hai vế của một tỉ lệ thức là hai tỉ số, chứ không nhất thiết là hai phân số.

b) Phân biệt tỉ số và phân số

- Phân số ab\dfrac{a}{b} đòi hỏi tử số aa và mẫu số bb đều là số nguyên (với b≠0b \neq 0).
- Tỉ số ab\dfrac{a}{b} (hay a:ba : b) chỉ cần a, ba,\,b là các số bất kì và b≠0b \neq 0; aa và bb không nhất thiết là số nguyên.

Do đó: mọi phân số đều là một tỉ số, nhưng không phải tỉ số nào cũng là phân số.

c) Ví dụ minh họa

Xét đẳng thức:
1,52=34.\dfrac{1,5}{2} = \dfrac{3}{4}.
Đây là một tỉ lệ thức (vì 1,5⋅4=2⋅3=61,5 \cdot 4 = 2 \cdot 3 = 6), nhưng vế trái 1,52\dfrac{1,5}{2} không phải là phân số (vì 1,51,5 không phải số nguyên). Vế trái chỉ là một tỉ số.

Kết luận: Nói "tỉ lệ thức là một đẳng thức giữa hai phân số" là chưa chính xác. Phải nói đúng là: *Tỉ lệ thức là đẳng thức của hai tỉ số ab=cd\dfrac{a}{b} = \dfrac{c}{d}.* Hai tỉ số này có thể không phải là phân số.

Đáp số

Bạn Vuông nói chưa đúng. Tỉ lệ thức là đẳng thức của hai tỉ số ab=cd\dfrac{a}{b}=\dfrac{c}{d} (tỉ số tổng quát hơn phân số: tử, mẫu không bắt buộc là số nguyên). Ví dụ 1,52=34\dfrac{1,5}{2}=\dfrac{3}{4} là tỉ lệ thức nhưng 1,52\dfrac{1,5}{2} không phải phân số.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.