Thiết lập công thức tính khoảng cách từ một điểm đến một mặt phẳng
Trong không gian , cho điểm và mặt phẳng có vectơ pháp tuyến . Gọi là hình chiếu vuông góc của trên (H.5.13).
a) Giải thích vì sao tồn tại số để . Tính toạ độ của theo , toạ độ của và các hệ số .
b) Thay toạ độ của vào phương trình mặt phẳng để từ đó tính theo toạ độ của và các hệ số .
c) Từ , hãy tính độ dài của đoạn thẳng theo toạ độ của và các hệ số . Từ đó suy ra công thức tính khoảng cách từ điểm đến mặt phẳng .
Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 38 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):
Hình 5.13: một mặt phẳng , điểm nằm ngoài mặt phẳng, điểm là hình chiếu vuông góc của trên , đoạn vuông góc với (kí hiệu góc vuông tại ), vectơ pháp tuyến hướng lên.
Lời giải
a) Vì là hình chiếu vuông góc của trên nên , tức là giá của vuông góc với mặt phẳng .
Mặt khác, là vectơ pháp tuyến của nên giá của cũng vuông góc với .
Do đó hai vectơ và có giá cùng vuông góc với , suy ra và cùng phương. Vì nên tồn tại số sao cho .
Ta có và . Từ suy ra:
Vậy .
b) Vì nên toạ độ của thoả mãn phương trình :
Khai triển:
Vì nên , do đó:
c) Ta có , nên:
Rút gọn (chia cho ):
Vì là hình chiếu vuông góc của trên nên chính là khoảng cách từ đến . Vậy:
Đáp số
Tồn tại vì và cùng phương;
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.