Sách giáo khoa Toán 12 Tập hai

Giải Luyện tập 7 trang 34 SGK Toán 12

Bài 14. Phương trình mặt phẳng   Đã kiểm chéo

Đề bài

Trong không gian OxyzOxyz, cho các điểm A(1;−2;−1)A(1; -2; -1), B(4;1;2)B(4; 1; 2), C(2;3;1)C(2; 3; 1). Viết phương trình mặt phẳng (α)(\alpha) đi qua điểm A(1;−2;−1)A(1; -2; -1) đồng thời song song với trục OyOy và đường thẳng BCBC.

Lời giải

Phân tích hướng của mặt phẳng.

Mặt phẳng (α)(\alpha) song song với trục OyOy nên vectơ pháp tuyến n⃗\vec{n} của (α)(\alpha) vuông góc với vectơ đơn vị j⃗=(0;1;0)\vec{j} = (0; 1; 0) của trục OyOy.

Mặt phẳng (α)(\alpha) song song với đường thẳng BCBC nên n⃗\vec{n} cũng vuông góc với vectơ chỉ phương của BCBC:
BC→=(2−4; 3−1; 1−2)=(−2; 2; −1).\overrightarrow{BC} = (2-4;\ 3-1;\ 1-2) = (-2;\ 2;\ -1).

Tìm vectơ pháp tuyến.

Vì n⃗\vec{n} vuông góc với cả j⃗\vec{j} và BC→\overrightarrow{BC} nên ta chọn:
n⃗=[j⃗, BC→]=(∣102−1∣; ∣00−1−2∣; ∣01−22∣)=(−1; 0; 2).\vec{n} = \big[\vec{j},\ \overrightarrow{BC}\big] = \left( \begin{vmatrix} 1 & 0 \\ 2 & -1 \end{vmatrix};\ \begin{vmatrix} 0 & 0 \\ -1 & -2 \end{vmatrix};\ \begin{vmatrix} 0 & 1 \\ -2 & 2 \end{vmatrix} \right) = (-1;\ 0;\ 2).

Ta lấy n⃗=(1;0;−2)\vec{n} = (1; 0; -2) (chọn vectơ đối cho gọn).

Viết phương trình mặt phẳng.

Mặt phẳng (α)(\alpha) đi qua A(1;−2;−1)A(1; -2; -1) và nhận n⃗=(1;0;−2)\vec{n} = (1; 0; -2) làm vectơ pháp tuyến:
1⋅(x−1)+0⋅(y+2)−2⋅(z+1)=01\cdot(x-1) + 0\cdot(y+2) - 2\cdot(z+1) = 0
x−1−2z−2=0x - 1 - 2z - 2 = 0
x−2z−3=0.x - 2z - 3 = 0.

Kiểm tra lại.

- n⃗⋅j⃗=1⋅0+0⋅1+(−2)⋅0=0\vec{n}\cdot\vec{j} = 1\cdot 0 + 0\cdot 1 + (-2)\cdot 0 = 0 nên (α)∥Oy(\alpha)\parallel Oy.
- n⃗⋅BC→=1⋅(−2)+0⋅2+(−2)⋅(−1)=−2+2=0\vec{n}\cdot\overrightarrow{BC} = 1\cdot(-2) + 0\cdot 2 + (-2)\cdot(-1) = -2 + 2 = 0 nên (α)∥BC(\alpha)\parallel BC.
- Thay A(1;−2;−1)A(1;-2;-1): 1−2⋅(−1)−3=1+2−3=01 - 2\cdot(-1) - 3 = 1 + 2 - 3 = 0 (thỏa mãn).
- Thay B(4;1;2)B(4;1;2): 4−2⋅2−3=−3≠04 - 2\cdot 2 - 3 = -3 \ne 0, nên B∉(α)B \notin (\alpha), tức đường thẳng BCBC song song thực sự với (α)(\alpha) (không nằm trong).

Vậy phương trình mặt phẳng cần tìm là x−2z−3=0x - 2z - 3 = 0.

Đáp số

(α):x−2z−3=0(\alpha): x - 2z - 3 = 0

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.