Sách giáo khoa Toán 12 Tập một

Giải Luyện tập 5 trang 64 SGK Toán 12

Bài 6. Vectơ trong không gian   Đã kiểm

Đề bài

Trong Ví dụ 5, xác định toạ độ của các điểm DD và D′D' sao cho ABCD.A′B′C′D′ABCD.A'B'C'D' là hình hộp.

Lời giải

Nhắc lại dữ kiện Ví dụ 5. Trong không gian OxyzOxyz, hình hộp ABCD.A′B′C′D′ABCD.A'B'C'D' có:

A(1;0;2), B(5;0;2), C(9;−5;6), A′(5;0;1), B′(9;0;1), C′(13;−5;5).A(1;0;2),\ B(5;0;2),\ C(9;-5;6),\ A'(5;0;1),\ B'(9;0;1),\ C'(13;-5;5).

Để ABCD.A′B′C′D′ABCD.A'B'C'D' là hình hộp thì ABCDABCD phải là hình bình hành và các cạnh bên đôi một bằng, song song với nhau. Ta sử dụng điều kiện: hai vectơ bằng nhau khi và chỉ khi các toạ độ tương ứng bằng nhau.

a) Xác định toạ độ điểm DD.

Vì ABCDABCD là hình bình hành nên AD→=BC→\overrightarrow{AD}=\overrightarrow{BC}.

Ta có BC→=(9−5; −5−0; 6−2)=(4;−5;4)\overrightarrow{BC}=(9-5;\,-5-0;\,6-2)=(4;-5;4).

Gọi D(x;y;z)D(x;y;z), khi đó AD→=(x−1; y; z−2)\overrightarrow{AD}=(x-1;\,y;\,z-2).

Từ AD→=BC→\overrightarrow{AD}=\overrightarrow{BC} suy ra:
{x−1=4y=−5z−2=4  ⇒  {x=5y=−5z=6.\begin{cases} x-1=4\\ y=-5\\ z-2=4 \end{cases}\;\Rightarrow\; \begin{cases} x=5\\ y=-5\\ z=6. \end{cases}

Vậy D(5;−5;6)D(5;-5;6).

b) Xác định toạ độ điểm D′D'.

Vì các cạnh bên của hình hộp bằng và song song nên ADD′A′ADD'A' là hình bình hành, do đó DD′→=AA′→\overrightarrow{DD'}=\overrightarrow{AA'}.

Ta có AA′→=(5−1; 0−0; 1−2)=(4;0;−1)\overrightarrow{AA'}=(5-1;\,0-0;\,1-2)=(4;0;-1).

Gọi D′(x′;y′;z′)D'(x';y';z'), khi đó DD′→=(x′−5; y′+5; z′−6)\overrightarrow{DD'}=(x'-5;\,y'+5;\,z'-6).

Từ DD′→=AA′→\overrightarrow{DD'}=\overrightarrow{AA'} suy ra:
{x′−5=4y′+5=0z′−6=−1  ⇒  {x′=9y′=−5z′=5.\begin{cases} x'-5=4\\ y'+5=0\\ z'-6=-1 \end{cases}\;\Rightarrow\; \begin{cases} x'=9\\ y'=-5\\ z'=5. \end{cases}

Vậy D′(9;−5;5)D'(9;-5;5).

Kiểm tra lại. Ta có DC→=(4;0;0)=AB→\overrightarrow{DC}=(4;0;0)=\overrightarrow{AB} nên ABCDABCD là hình bình hành; D′C′→=(4;0;0)=A′B′→\overrightarrow{D'C'}=(4;0;0)=\overrightarrow{A'B'} nên A′B′C′D′A'B'C'D' là hình bình hành; đồng thời AA′→=BB′→=CC′→=DD′→=(4;0;−1)\overrightarrow{AA'}=\overrightarrow{BB'}=\overrightarrow{CC'}=\overrightarrow{DD'}=(4;0;-1). Các điều kiện đều thoả mãn, nên ABCD.A′B′C′D′ABCD.A'B'C'D' là hình hộp.

Vậy D(5;−5;6)D(5;-5;6) và D′(9;−5;5)D'(9;-5;5).

Đáp số

D(5; -5; 6)D'(9; -5; 5)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.