Sách giáo khoa Toán 12 Tập một

Giải Luyện tập 5 trang 50 SGK Toán 12

Bài 6. Vectơ trong không gian   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho hình hộp chữ nhật ABCD.A′B′C′D′ABCD.A'B'C'D'. Chứng minh rằng BB′→+CD→+AD→=BD′→\overrightarrow{BB'} + \overrightarrow{CD} + \overrightarrow{AD} = \overrightarrow{BD'}.

Lời giải

Phân tích. Vì ABCD.A′B′C′D′ABCD.A'B'C'D' là hình hộp chữ nhật nên các mặt là hình chữ nhật; ta sẽ dùng quy tắc ba điểm và tính chất của các cạnh song song bằng nhau.

a) Nhóm hai vectơ nằm trong đáy ABCDABCD.

Vì ABCDABCD là hình chữ nhật nên AD∥BCAD \parallel BC và AD=BCAD = BC, hai vectơ AD→\overrightarrow{AD} và BC→\overrightarrow{BC} cùng hướng, do đó:
AD→=BC→.\overrightarrow{AD} = \overrightarrow{BC}.

Khi đó, theo quy tắc ba điểm:
CD→+AD→=CD→+BC→=BC→+CD→=BD→.\overrightarrow{CD} + \overrightarrow{AD} = \overrightarrow{CD} + \overrightarrow{BC} = \overrightarrow{BC} + \overrightarrow{CD} = \overrightarrow{BD}.

b) Cộng thêm BB′→\overrightarrow{BB'} và dùng cạnh bên.

Vậy vế trái trở thành:
BB′→+CD→+AD→=BB′→+BD→.\overrightarrow{BB'} + \overrightarrow{CD} + \overrightarrow{AD} = \overrightarrow{BB'} + \overrightarrow{BD}.

Mặt khác, do BDD′B′BDD'B' là hình chữ nhật (mặt bên) nên BB′→=DD′→\overrightarrow{BB'} = \overrightarrow{DD'}, suy ra B′D′→=BD→\overrightarrow{B'D'} = \overrightarrow{BD}. Áp dụng quy tắc ba điểm cho B,B′,D′B, B', D':
BB′→+BD→=BB′→+B′D′→=BD′→.\overrightarrow{BB'} + \overrightarrow{BD} = \overrightarrow{BB'} + \overrightarrow{B'D'} = \overrightarrow{BD'}.

Kết luận.
BB′→+CD→+AD→=BD′→.(đpcm)\overrightarrow{BB'} + \overrightarrow{CD} + \overrightarrow{AD} = \overrightarrow{BD'}. \qquad \text{(đpcm)}

Kiểm tra bằng tọa độ. Chọn A(0;0;0)A(0;0;0), B(a;0;0)B(a;0;0), C(a;b;0)C(a;b;0), D(0;b;0)D(0;b;0), các đỉnh phẩy thêm chiều cao hh. Khi đó BB′→=(0;0;h)\overrightarrow{BB'}=(0;0;h), CD→=(−a;0;0)\overrightarrow{CD}=(-a;0;0), AD→=(0;b;0)\overrightarrow{AD}=(0;b;0), tổng bằng (−a;b;h)(-a;b;h). Còn BD′→=(0;b;h)−(a;0;0)=(−a;b;h)\overrightarrow{BD'}=(0;b;h)-(a;0;0)=(-a;b;h). Hai vectơ trùng nhau, khẳng định đúng.

Đáp số

đpcm

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.