Sách giáo khoa Toán 12 Tập một

Giải Câu hỏi trang 20 SGK Toán 12

Bài 3. Đường tiệm cận của đồ thị hàm số   Đã kiểm

Đề bài

Giả sử khối lượng còn lại của một chất phóng xạ (gam) sau tt ngày phân rã được cho bởi hàm số
y=m(t)=15e−0,012ty = m(t) = 15e^{-0,012t}.
Khối lượng m(t)m(t) thay đổi ra sao khi t→+∞t \to +\infty? Điều này thể hiện trên Hình 1.18 như thế nào?

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 20 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 1.18: Hệ trục toạ độ Oty. Đồ thị hàm số y=m(t)y = m(t) là đường cong xuất phát từ điểm (0;15)(0; 15) trên trục Oy, giảm dần và tiến gần về trục Ot (trục hoành) khi tt tăng, không cắt trục hoành.

Lời giải

Xét hàm số y=m(t)=15e−0,012ty = m(t) = 15e^{-0,012t} với t≥0t \ge 0.

Sự thay đổi của m(t)m(t) khi t→+∞t \to +\infty:

Vì −0,012<0-0,012 < 0 nên khi t→+∞t \to +\infty thì −0,012t→−∞-0,012t \to -\infty, do đó e−0,012t→0e^{-0,012t} \to 0. Suy ra:
lim⁡t→+∞m(t)=lim⁡t→+∞15e−0,012t=15⋅0=0.\lim_{t \to +\infty} m(t) = \lim_{t \to +\infty} 15e^{-0,012t} = 15 \cdot 0 = 0.

Vậy khi tt càng lớn (thời gian phân rã càng dài) thì khối lượng chất phóng xạ còn lại m(t)m(t) càng giảm và tiến dần về 00 (gam). Tuy nhiên vì m(t)=15e−0,012t>0m(t) = 15e^{-0,012t} > 0 với mọi tt nên khối lượng không bao giờ bằng 00 (chất phóng xạ không bao giờ phân rã hết hẳn).

Thể hiện trên Hình 1.18:

Đồ thị hàm số y=m(t)y = m(t) xuất phát từ điểm (0;15)(0; 15) trên trục OyOy, giảm dần khi tt tăng và tiến ngày càng sát về trục hoành OtOt (đường thẳng y=0y = 0) nhưng không cắt trục hoành. Nói cách khác, trục OtOt (y=0y = 0) là đường tiệm cận ngang của đồ thị hàm số.

Đáp số

lim⁡t→+∞m(t)=0\lim_{t \to +\infty} m(t) = 0: khối lượng giảm dần về 00 gam (nhưng luôn dương, không bao giờ bằng 00)Đồ thị tiến sát trục hoành OtOt; trục OtOt (y=0y = 0) là đường tiệm cận ngang của đồ thị

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.