Sách giáo khoa Toán 11 Tập một

Giải Bài 4.46 trang 103 SGK Toán 11

Bài tập cuối chương IV   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho tứ diện ABCDABCD. Trên cạnh ABAB lấy điểm MM sao cho BM=3AMBM = 3AM. Mặt phẳng (P)(P) đi qua MM song song với hai đường thẳng ADAD và BCBC.

a) Xác định giao điểm KK của mặt phẳng (P)(P) với đường thẳng CDCD.

b) Tính tỉ số KCCD\dfrac{KC}{CD}.

Lời giải

a) Xác định giao điểm KK của (P)(P) với CDCD.

Vì BM=3AMBM = 3AM nên AM=14ABAM = \dfrac{1}{4}AB, tức AMAB=14\dfrac{AM}{AB} = \dfrac{1}{4}.

- Xét mặt phẳng (ABC)(ABC). Vì (P)(P) song song với BCBC và MM là điểm chung của (P)(P) với (ABC)(ABC) nên giao tuyến của (P)(P) và (ABC)(ABC) là đường thẳng đi qua MM và song song với BCBC. Đường này cắt ACAC tại EE.

- Xét mặt phẳng (ACD)(ACD). Vì (P)(P) song song với ADAD và EE là điểm chung của (P)(P) với (ACD)(ACD) nên giao tuyến của (P)(P) và (ACD)(ACD) là đường thẳng đi qua EE và song song với ADAD. Đường này cắt CDCD tại KK.

Vậy KK chính là giao điểm cần tìm của (P)(P) với CDCD.

(Thiết diện của (P)(P) với tứ diện là hình bình hành MEKFMEKF với F=(P)∩BDF = (P)\cap BD, hai cặp cạnh lần lượt song song BCBC và ADAD.)

b) Tính tỉ số KCCD\dfrac{KC}{CD}.

- Trong tam giác ABCABC, do ME∥BCME \parallel BC, theo định lí Thalès:
AEAC=AMAB=14  ⇒  CECA=1−14=34.\dfrac{AE}{AC} = \dfrac{AM}{AB} = \dfrac{1}{4} \;\Rightarrow\; \dfrac{CE}{CA} = 1 - \dfrac{1}{4} = \dfrac{3}{4}.

- Trong tam giác ACDACD, do EK∥ADEK \parallel AD, theo định lí Thalès:
CKCD=CECA=34.\dfrac{CK}{CD} = \dfrac{CE}{CA} = \dfrac{3}{4}.

Vậy KCCD=34\dfrac{KC}{CD} = \dfrac{3}{4}.

Kiểm tra lại bằng cạnh còn lại của thiết diện: gọi F=(P)∩BDF = (P)\cap BD. Vì MF∥ADMF \parallel AD nên BFBD=BMBA=34\dfrac{BF}{BD} = \dfrac{BM}{BA} = \dfrac{3}{4}, suy ra DFDB=14\dfrac{DF}{DB} = \dfrac{1}{4}. Do FK∥BCFK \parallel BC trong tam giác BCDBCD nên DKDC=DFDB=14\dfrac{DK}{DC} = \dfrac{DF}{DB} = \dfrac{1}{4}, tức CKCD=34\dfrac{CK}{CD} = \dfrac{3}{4}. Kết quả trùng khớp.

Đáp số

K là giao điểm của CD với đường thẳng qua E song song AD (E trên AC, AE/AC = 1/4)KC/CD = 3/4 = 0,75

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.