Giải Bài 4.20 trang 87 SGK Toán 11
Đề bài
Bạn Nam quan sát thấy dù cửa ra vào được mở ở vị trí nào thì mép trên của cửa luôn song song với một mặt phẳng cố định. Hãy cho biết đó là mặt phẳng nào và giải thích tại sao.
Hình minh hoạ một cánh cửa ra vào được vẽ ở ba vị trí mở khác nhau (đóng, mở hé, mở rộng hơn), xoay quanh trục bản lề thẳng đứng; mép trên của cánh cửa ở cả ba vị trí đều nằm ngang (song song với mặt sàn/mặt phẳng cố định phía trên khung cửa).
Lời giải
Đó là mặt phẳng sàn nhà (mặt phẳng nằm ngang chứa chân khung cửa).
Gọi cánh cửa là hình chữ nhật , trong đó:
- là mép trên của cửa,
- là mép dưới của cửa (sát sàn nhà),
- là cạnh gắn với trục bản lề thẳng đứng.
Ta giải thích như sau:
Bước 1. Vì là hình chữ nhật nên hai cạnh đối diện song song:
Điều này luôn đúng dù cửa mở ở vị trí nào, vì khi quay cánh cửa vẫn là một hình chữ nhật cứng.
Bước 2. Khi cửa quay quanh trục bản lề thẳng đứng, mép dưới luôn quét trên sàn nhà, tức là đường thẳng luôn nằm trong mặt phẳng sàn nhà .
Bước 3. Mép trên nằm phía trên, không thuộc mặt phẳng sàn , nhưng lại song song với đường thẳng nằm trong .
Theo dấu hiệu nhận biết đường thẳng song song với mặt phẳng: *nếu đường thẳng không nằm trong và song song với một đường thẳng nằm trong thì .*
Do đó , nghĩa là mép trên của cửa luôn song song với mặt phẳng sàn nhà, dù cửa được mở ở vị trí nào.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.